تخطي إلى المحتوى الرئيسي

وقايع اتفاقيه ( مجموعه گزارشهاى خفيه نويسان انگليس در ولايات جنوبى ايران از سال 1291 تا 1322 قمرى ) ( فارسى ) — صفحة 725

مساهمون:

ص٧٢٥
از بوشهر مراجعت به اردوى خود كرده‌اند تا اول ماه شوال به شيراز خواهند رسيد . ديگر آنكه در اهل شيراز همهمهء غريبى است ، گاهى خيال بلوا دارند گاهى آرام مىشوند تا بعد از رسيدن جناب علاء الدوله به شيراز چه شود . مورخهء روز پنجشنبه بيست و هفتم ماه رمضان المبارك 1321 مطابق هفدهم ديسمبر 1903 .

از 28 رمضان 1321 مطابق 18 ديسمبر 1903

از قراريكه از طهران نوشته‌اند و در شيراز شهرت دارد جناب مشير الدوله وزير دول خارجه معزول و جناب علاء الدوله وزير دول خارجه شده است . ديگر آنكه دو سه روز قبل به قدر پانزده شانزده ساعت باران بسيار خوبى آمد ، خيلى بموقع بود و منفعت براى محصولات داشت . ديگر آنكه كارهاى حكومتى هيچ معلوم نيست تا بعد از ورود جناب علاء الدوله به شيراز چه اقتضا كند . ديگر آنكه روز سيم شوال عصرى جناب علاء الدوله از دروازهء باغ شاه وارد شيراز شد با كوكبهء تمام روز ورود هر حاكم تازه ، تمام دكاكين و بازارها را بسته بودند ، اهل كسبه و تجار و بزرگان و بعضى از علما به استقبال رفته بودند ، سرباز و موزيك و شليك توپ جلو ايشان مىشد تا وارد شهر شدند . در عمارت خورشيد كه منزل حكومتى است جلوس كردند و باز در ميدان توپخانه شليك توپ كردند ، يكنفر توپچى كه جلو توپ سمبه مىزد توپ نصفهء بدن او را برد و فورا مرد ، در راه هم كه مىآمدند بواسطهء باران و سرما دو نفر سرباز تلف شدند . ديگر آنكه فوج خوى كه مأمور فارس بودند وارد زرقان شده‌اند ، اين دو روزه وارد شهر مىشوند . مورخهء روز پنجشنبه چهارم شهر شوال المكرم 1321 مطابق بيست و چهارم ديسمبر 1903 . محض اينكه در شهر شهرت زياد داشت كه حضرت و الا شعاع السلطنه حاكم فارس شده‌اند از قرار مذكور پسران قوام الملك دو تلگراف نوشته دادند تمام اشراف و اعيان و علما همه مهر كردند ، يكى به حضرت و الا عين الدوله تلگراف كردند و يكى توسط سفارت روس به اعليحضرت همايونى ، خلاصه و مضمون تلگرافها اين بوده كه " اگر حضرت و الا شعاع السلطنه حاكم فارس شده‌اند اجازه بدهيد ما خانه و زندگى خود را ول كرده به ولايات خارجه مىرويم ، ما تاب حكومت ايشان را نداريم ، سواى ايشان ادنى مهترى را كه بفرستيد اطاعت داريم ، ما ايشان را نمىخواهيم " . از قرار مذكور جواب هر دو تلگراف آمده كه " ما خيال نداشتيم حضرت و الا شعاع السلطنه را به فارس بفرستيم و على الحساب خيال نداريم ايالت حاليه را معزول نماييم ولى شما را به اين فضوليها چكار است ؟ دولت هركس را صلاح بداند بر حسب اقتضاى وقت حاكم مىكند " . ديگر آنكه حكومت به ناصر ديوان وزير خود سخت عقب كرده‌اند كه حسابهاى مالياتى مردم را به زودى صاف و تمام نمايد ، ناصر ديوان هم محصل گذارده به مباشرين و عمال و ضباط