الحمد الله شهر و بيرونها در كمال نظم و آرامى است ، ابدا صدايى از كسى بلند نميشود ، حضرت مستطاب علاء الدوله تفنگچيان مستحفظ تمام طرق و شوارع فارس را زياد كردهاند و مواجب آنها را علاوه نمودهاند و التزام از آنها گرفتهاند كه شب و روز مشغول حفظ و حراست باشند كه قافله و پست و عابرين به سلامت عبور نمايند و قرار دادهاند هر منزل تفنگچى همراه پست و قاصد مىرود تا منزل ديگر و از آنجا رسيد سلامتى او را گرفته مراجعت مىكنند . حال مسئله عبور و مرور در سامان فارس بواسطهء اقدامات و نظم معظم اليه سهل و آسان شده است .
ديگر آنكه از روز ورود معظم اليه تا به حال همه روزه تمام صاحبمنصبان نظامى از توپخانه و افواج و موزيكانچى و غيره در ميدان توپخانه با لباس رسمى حاضر بوده و هر روزى به امورات هركدام از آنها رسيدگى كامل مىكنند ، اگر هريك لباس درستى نداشتهاند يا هر چيز آنها كسر بوده در صدد تعمير آنها برآمدهاند و ميدان توپخانه حال تماشاخانهء اهل شهر شده است ، و تمام قصد ايشان رفاه حال رعيت و آسودگى آنها و ارزانى اجناس مىباشد و خيلى مواظبت دارند ، چونكه روغن گران بود حكم كردهاند به عوض ماليات قشقايى روغن از آنها گرفته به شهر بياورند و به مردم بدهند و نگذارند كه انباردارها انبار كرده گران بفروشند ، الحمد الله نرخ اجناس هم در تنزل است و مردم از هر جهت خيلى آسوده هستند .
ديگر آنكه على پاشا خان سرتيپ قزاق را كه فرستاده بودند در لشنى كه تنخواه مسروقهء يزدى و كرمانى و غيره را گرفته مسترد دارد و قطع دعاوى آنها را نمايد ، از قراريكه خبر آوردهاند مشار اليه رفع تمام ادعاى هركس را كرده و تنخواه آنها را يا گرفته به عين داده يا غرامت داده و همه را راضى كرده نوشتهء قطع دعوى گرفته است كه ديگر به هيچ وجه ادعائى به لشنى ندارد ، و نيز عمل قشقائى هم منظم شده ، ظفر السلطان را كه فرستادهاند آنچه تنخواه دزد بردهء پارسال بوده گرفته به صاحبانش داده و ايل را منظم نموده ، هنوز هم مشغول است .
ديگر آنكه جناب علاء الدوله رياست تجار را كه كار اهمى بود به عبد الله ميرزا ملقب به منتصر الدوله كه حاكم آباده بود واگذار كردهاند و مشار اليه هم كه آدم عاقل با كفايتى است در كمال مواظبت مشغول اين كار است .
ديگر آنكه الحمد الله امسال حاصل همهجا از سرحدات و گرمسيرات خيلى خوب شده است الا بعضى جاها كه قدرى زنگ زده است ، اميد است كه بواسطهء اين آفت ترقى در تسعير گندم و جو نشود .
مورخهء روز سهشنبه چهاردهم صفر المظفر سنه 1321 مطابق دوازدهم ماه مى مسيحى 1903 .
جناب علاء الدوله شب و روز مشغول رسيدگى به عرايض مردم و در صدد نظم ولايت و آسودگى رعايا هستند ، اغلب از اشرار و سارقين را بدست آورده حبس نمودهاند و بيرونها منظم است .
ديگر آنكه بصير ديوان كه سابق ميرزاى مرحوم حاجى نصر الله خان ايلخانى قشقايى بود و
وقايع اتفاقيه ( مجموعه گزارشهاى خفيه نويسان انگليس در ولايات جنوبى ايران از سال 1291 تا 1322 قمرى ) ( فارسى ) — صفحة 704
مساهمون: على اكبر سعيدى سيرجانى
ص٧٠٤