درين دولت وراء آن نيست كه ايام همايون ملك را تاريخى سازند و فتوح متواتر او را « 1 » روزنامهء كنند تا صيت اين دولت بر تعاقب ايام باقى و مؤبّد ماند و ذكر آن بر صفحات اوراق روزگار مخلّد چه بقاء ذكر عمر دوّم است و حسن احدوثه حياتى مستأنف . شعر ،
و اذا الفتى غدرت به ايّامه « 2 » * كفل الثّناء له بعمر ثان « 3 »
جان در تن تو دم شمارى بيش است * وين نيك و بد تو يادگارى بيش است
گيرم كه همه ملك جهان ملك تو شد * اى هيچ نديده كار و بارى بيش است
و هيچ تحفه بدان « 4 » حضرت معظم بهتر از دعاء خير نه و آنكه بتضرع و ابتهال از لطف ملك متعال خواهند تا سرادق اجلال و فازهء « 5 » اقبال اين ملك را بأطناب بقا ممدود دارد و باوتاد دوام مشدود انّه القادر على ذلك . و من بناء اين مجموع بر مواجب ثنا و لوازم دعا و ذكر ورود رايات عاليه او قرن اللّه بها النّصر « 6 » از خراسان بولايت كرمان و شرح فتوح او و انواع مواهب و نعم كه حق تعالى بر وى تازه گردانيد نهادم و تشبيب اين فصول را مطلع سخن از اواخر دولت آل سلجوق و روزگار فتور و سبب ضعف مملكت كرمان كردم . اما در حالت اين جمع عامل دل از ولايت نشاط مصروف است و هملاج « 7 » طبع از رياضت صروف روزگار قطوف « 8 » و ملال خاطر و كلال ضماير و پريشانى دل غالب ، لاشهء نفس سوختهء بيابان انديشه است و كبوتر جان در مخالب شاهين نوايب ، دانهء دل در آسياء حادثه آس شده است لاجرم غبار آسيا بر موى نشسته است و كافور تجارب بر مشك ذوايب پاشيدهاند لاجرم « 9 » نسل سخن از صلب مهجت قطع شده است . شعر ،
قنعّت على كره و طأطأت ناظرى * الى رنق مطروق « 10 » من العيش حشرج
و لجلجت فى قولى و كنت متى اقل * بمسمعة فى مشهد لم الجلج « 11 »
هامش
( 1 ) - ق : آن را .
( 2 ) - در حاشيه ق ، ن ، اين مصرع اينطور هم ضبط شده : و اذا الكريم مضى و ودع عمره .
( 3 ) - اين بيت از ابو نصر احمد بن على بن اسمعيل ميكالى است ( شرح عتبى جزء دوّم ص 24 ) .
( 4 ) - چ : آن حضرت .
( 5 ) - فازه - سايبان - خيمه كوچك . عرب گويد :
ضرب الفارة بالمفازة يعنى در بيابان خيمه ( سايبان ) زد .
( 6 ) - چ : ( به ) دارد .
( 7 ) - اسب راهوار .
( 8 ) - كند .
( 9 ) - چ : الحاصل .
( 10 ) - الرنق - آب تيره . الطرق و المطروق - آب ستور در او رفته [ و به اين سبب تيره و كدر شده ] . الحشرج - چاهى خرد در ميان سنگريزه ( كتاب السامى فى الاسامي )
( 11 ) - از قصيدهايست از بحترى ( ديوان بحترى ص 645 ) .