و ارتفاعش يكصد و پنجاه ذرع و همهء اين كليسا از سطح و سقف از مرمر و پايها و ستونها نيز از مرمر الوان و اكثر جاهاش مصوّر با تمثالهاى ملائكه و صورتهاى مجسم از هرقبيل و همه از كارهاى مصوّران مشهور ، و چنان تصويركارى شده بود كه گوئى همه در حركت بودند .
عمارت خاصهء پاپ
و در جنب اين كليسا عمارت خود پاپ واقع بود كه يكى از بهترين عمارت سلاطين فرنگستان و از قرارى كه مذكور بود دوازده هزار اطاق داشت ، و دورهء غلامگردش و بهرطرف دالانها و راهروها جدا و اكثرى از بناها منقّش و مصوّر و آنقدر پردههاى تصويرى و تمثالهاى مرمرى و مفرغى از كارهاى نقاشان اول داشت كه محصور نبود ، و از اين عمارت بسيار عالى نيز يك جا از سنگتراش و مرمر و پردههاى تصويرى آنجا را قيمتهاى گزاف و بالاتر از اغراق مىگفتند و از جمله : پردهاى تعريف مىكردند كه از كارهاى ميكائل « 1 » كه در فرنگستان بسيار مشهور و مانى اول عالم بوده است ؛ عرصهء محشر را در آن پرده ظهور داده و جمعيتى را در آن پرده مصور كرده است كه همه در تذلّل و خاكسارى و بحالتهاى مختلفه مشغول گريه و زارى ، و قطرات اشكى كه از چشم بعضى از ايشان جارى بود معاين و آشكار مىنمود ، و ممكن نبود كه از مشاهدهء آن تأثيرى و ارتعاشى حاصل نشود .
و در طالارهاى چند پردههاى تصويرى از هرعصر بيعد و بيشمار و از هر طرف نقاشان آمده در آنجا از روى نقاشى آنجا مشق و تكميل صنعت خود مىكردند : از جمله جوان نقاشى كه هنوز در سلك شاگردان بود مذكور مىشد كه مدت سه سال است [ روى ] نقشهء يك پرده كار مىكند و
هامش
( 1 ) - مقصودMichel - Angeميكلآنژ است .