در ذكر وقايع سبزوار و مراجعت به مشهد مقدس
آنكه بعد از روانه شدن محمد على خان به عراق و بندگان اقدس به سبزوار ، قورچى باشى نيز مراجعت به مشهد مقدس نموده كه از آنجا روانهء هرات شوند . چند روز در مشهد مقدس توقف و مشغول به سان قشون گرديده كه در آن بين اخبار متواتر رسيد كه محمد على خان سردار عراق با باقى امراى نمك به حرام بنايى كه مصلحت ديده بودند « 1 » برهم زده « 2 » ، در سبزوار در خدمت بندگان اقدس مانده با چند نفر از رؤسا و خوانين چمشكزيك نمك به حرام كه در ركاب اقدس حاضر بودند و اسمى داشتند ، مثل شاهويردىخان كيوانلو تفنگچى آقاسى و خاتمخان و قلندر بيگ و جمعى ديگر كه به غير تفتين و افسادكارى از ايشان متمشى نمىشد ، متفق شده بندگان اقدس را باز فريب داده ارقام و احكام به بعضى از ولايات خراسان نوشته و قدغن كرده بودند كه [ به ] گماشتگان قورچى باشى دخل ندهند و اطاعت ننمايند و بنابر محاربه و مجادله گذاشته .
چون اين خبر به مشهد مقدس رسيد ، قورچىباشى نيز حركت به هرات را موقوف نموده در همان روز با معدودى روانهء سبزوار گرديده . امراى نمك به حرام نيز به خيالات باطلهء فاسدهء خود جمعيت و تدارك جنگ ديده به تاريخ يوم 17 شهر ربيع الاول سنهء 11 « 3 » قورچىباشى داخل سبزوار شده و بندگان اقدس نيز سوار شده بيرون آمده . از طرفين صفوف بسته بعد از اندك مجادله قشون عراق بر هم خورده قورچىباشى غالب آمده .
بندگان اقدس به دولت اسب انداخته به ميدان آمده كه شايد قشون عراق جرأت كرده از عقب بيايند ، هيچ كس نيامده . قورچىباشى نيز فوز عظيم دانسته به ميدان آمده پياده شده ركاب اقدس را گرفته بوسيده عذر خواهى زياد نموده . در جلو « 4 » آمده تا بندگان اقدس از ميدان آمده داخل طيب قشون خود كرده دست از جنگ كشيده مراجعت به اردوى خود كرده ، نواب اشرف را در چادر خود فرود آورده كمر خدمت بسته . [ 419 ]
در ذكر مقدمات مازندران و غيره
در ذكر مقدمات مازندران و بعضى وقايع آنكه بعد از مقدمهء سبزوار و آمدن نواب اشرف ، قورچىباشى بندگان اقدس را به چادر خود آورده در همان شب جمعى از معتمدان خود تعيين كرده كه در خدمت بندگان اقدس بوده روانهء مشهد كرده نواب
هامش
( 1 ) - آ : گرديده
( 2 ) - ملى : برهمخورده
( 3 ) - در همهء نسخهها به همين شكل ناقص نوشته شده است .
( 4 ) - ملك : در ركاب و در جلو آمده