« هورتا » فوت كرد . اتازوتى باز گرفتار انقلاب مكزيك شده است . در آلمان همهچيز كمياب شده خصوصا دهنيات ، نان را برحسب امر دولت به اندازه معين مىفروشند .
امپراطور آلمان مريض و گويا عمل يدى شده . عساكر اطريش ، هنگرى كاتارو يگانه بندر قراداغ و لوتچن و ستنجه را تصرف كردند و تكليف متاركه و صلح نمود . دولت قراداغ گويا ناچار از قبول باشد . زيرا از هيچ سمتى مفر براى او نيست و علاجى براى استخلاص خود ندارد . قشون او در اسكوتارى است . اطريش كاتارو را تكيهگاه بحريهء خويش قرار داده تا برضد ايطاليا اقدامات شديد كند . پادشاه ايطاليا با آنكه ملكهاش دختر نيكلا پادشاه قراداغ است با وصف آنكه در قطعهء آلبانى منافع كلى داشت با وصف آن چندين صد مرتبه به او تكليف كردند با قرب جوارى كه دارى به صرب و قراداغ كمك و مهمات بفرست ، همه را به وعده گذرانيد و آخر الامر يك دانه سرباز و يك فشنگ هم نداد . مزه دارد كه حاليه جرايد آنجا از فرانسه و انگليس توضيحات مىخواهند كه چرا دير كمك رسانيد و آن دولت را مقصر مىدانند . خبر اخير اين است كه وليعهد و اركان حرب صرب و باقى ماندهء قشون او از مناستر به توسط جهازات فرانسه و انگليس به جزيرهء كرفو انتقال يافت و اين جزيره را براى همين كار به تصرف آورده بودند . قشون انگليس به بلوچستان ايران وارد شد و گويا عدهء زيادى هم متعاقب برسد و بهسمت كرمان و يزد بروند . حريق شديدى در شهر بركن نروژ رخ داده پنج مليون و پانصد هزار ليره خسارت وارد شده است . ژوفر در فرونت غرب سپهسالار كل عساكر فرانسه و انگليس شده . در سالونيك جنرال سارايل انگليسى سردار كل قشون انگليس و فرانسه شده . ( شهر سالونيك كه فعلا اهميت كلى در اين جنگ بين المللى را حائز شده اول ترما نام داشت پس از آنكه شوهر خواهر اسكندر آنجا را فتح كرد به اسم زوجهاش تسانيك ناميده شد ، بيست و دو قرن از آن مىگذرد بسى سوانح به اين شهر روى داده .
اين هم سانحهء جديد آن است . قشون كزرسس شاهنشاه ايرانى از اين شهر گذشته است ) .
قشون روس شكست بزرگى به عساكر عثمانى در ارز روم داده شده تا پشت قلعهجات آنجا قشون خصم را تعقيب كرده اينك توپهاى روس قلاع ارز روم را بمباره مىكنند . با كمال افتخار نوشته بود قزاق مادر تعقيب فراريان هزار نفر را با شمشير قطعه قطعه نمودند ! روسها مىگفتند قشون آلمان به واسطهء سرماى روسيه گرفتار همان بليهء قشون ناپليون كبير مىشود . حالا ديده مىشود كه سنگرهاى زيرزمينى آلمانها از اطاقهاى اعيان پطروگراد گرمتر و پاكتر است و مارشال هيندنبرگ حكم داده است هر سربازى در سنگر به واسطهء سرما تلف شود صاحبمنصب مستحفظ آن سنگر تيرباران
روزنامه خاطرات عين السلطنه ( فارسى ) — صفحة 4453
مساهمون: قهرمان ميرزا عين السلطنه
ص٤٤٥٣