امير اسعد
دو سه روز بود مىگفتند امير اسعد بدون مقدمه با معدودى خدمه ميانرود آمده كه هيچ فصل اقامت آنجا نيست . ( تابستان آنجا زمستان است چه رسد به اين فصل ) . بعضيها گفتند ناخوش است ، برخى گفتند به واسطهء غيظ خرابى و انهدام عمارت پيچبن است كه آمده باى نحو كان آنجا را بدهد بسازند ( كه غيرممكن است ) . امروز همايون كدخداى گرمارود آمد گفت معزول است و سپهدار ديگرى را كه صولت مىگويند حاكم كرده ، ورود اين خارج شده است .
ماليات و عوارض
از برنج هم عشريه دريافت مىكنند . از گاو و گوسفند هم كه كشتار كنند دانهاى دو هزار و يك هزار . رئيس گمرك مشغول اين كارهاست ماليات روده را مسيو مرنارد مبدل به مأخذ از هركشتار يك هزار نموده . در اعلان آن ديدم كه همه را به يك ميزان نوشته بود . از گاو يك هزار ، از بره يك هزار و اين مناسبت نداشت . حالا معلوم مىشود در تنكابون هم شروع به اين عمل شده . چنانچه شروع به اخذ عشريه از محصول برنج شده زيرا تنكابون به واسطهء تسلط حضرات و اينكه حكومت آنجا نمىدانم چند سال است با آنهاست احدى آنجا را نديده و مميزى نكرده هيچ با اين حاصلخيزى ماليات ندارد . مىگويند ماليات تنكابون از روى مميزى عهد شاه عباس اول است . منتظم الملك وزير كه سالى سى هزار تومان منافع كلى دارد چهل تومان ماليات مىدهد . سپهدار كه بيست هزار خروار برنج فقط دارد دويست تومان . تمام محال ثلاث تنكابون ، كجور ، كلارستاق پنج هزار و هفتصد تومان ماليات مىدهند . ( باغ شمران حضرت و الا چهل تومان ماليات مىدهد ) و مسيو مرنارد بنابرآن اعلان كه ذكر كرديم اينجا را هم در مدنظر آورده فعلا از برنج اخراجى به سمت روسيه عشريه دريافت مىكند ، تا چه وقت به املاك آن مميز بفرستد و اگر بفرستد ماليات عادلانهء اين سه محل از صد هزار تومان تجاوز مىكند كه حاليه هم همين مبلغها اخذ به عناوين مختلفه مىشود . اما به كيسهء سپهدار و امير اسعد داخل مىشود نه به صندوق ماليه ايران .
تنكابن و عوارض !
ناصر الدين شاه به آن استقلال و جبروت پنجاه مرتبه تا كجور و كلاردشت آمد اينها به واسطهء تقديم به اين و آن و خود شاه نگذاشتند به خاك محال تنكابون وارد شود مبادا