تخطي إلى المحتوى الرئيسي

روزشمار تاريخ معاصر ايران ( فارسى ) — صفحة 138

مساهمون:

ص١٣٨

* بسته شدن راه شوسه آستارا

رئيس راه شوسه در تلگرامى به مركز اطلاع داد كه گرفتن عوارض اجبارى و غيرقانونى سواران طالش و فولادلو از عابران و مكاريان ، موجب امتناع مكاريان از ادامه حمل‌ونقل كالا شده ، راه هم بسته است . 8

* تقاضا براى حمل غله از زنجان به قزوين

حاكم قزوين در تلگرافى به مركز اطلاع داد كه چون ما يحتاج غله قزوين از زنجان تأمين مىشود و به ويژه امسال كه اين احتياج بيشتر شده است ، مأموران حكومت خمسه 9 از آمدن غله به قزوين جلوگيرى مىكنند . شهر قزوين دچار عسرت شده ، لازم است از حكومت خمسه خواسته شود كه از حمل غله به قزوين ممانعت نكند و با مأمورى كه براى خريد و حمل كالا و ارزاق به زنجان رفته همكارى كنند . 10

* اجازه حمل ارزاق به نخجوان

در پى درخواست ممتاز الدوله رئيس هيأت اعزامى به تفليس مبنى بر صدور مجوز براى ورود كالا و ارزاق به نخجوان ، از وزارت ماليه به اداره كل گمركات دستور داده شد كه گندم و ساير ارزاق لازم براى حمل به نخجوان مجاز است . 11

* كمبود گندم در كردستان

« نظر به كميابى گندم در كردستان و عسرت اهالى برحسب تقاضاى حكمران كردستان مقدار پانصد خروار گندم مقرر گرديده است از سقز حمل به كردستان نمايند . » 12

* بازپس‌گيرى اموال غارت شده

امروز در نزديكى چميل‌آباد واقع در 9 فرسخى همدان گروه زيادى از الوار كه « 170 بار قند را سرقت نموده بودند ، با عده‌اى از سواران امنيه تصادف نموده ، زدوخورد بين آنان شروع و پس از مقاومت قواى امنيه و قتل چند نفر از الوار مقدار زيادى از بارهاى مسروقه مسترد و الوار فرار مىنمايند . » 13

* جلب ارفع الممالك

ارفع الممالك حاكم دزداب در پى شكايات و نيز قرائن به دست آمده از ناكارآمدى او توسط وزارت داخله تحت تعقيب قرار گرفت و هنگام ورود به تهران دستور دستگيرى او صادر شد . هنگام حضور او در كرج اسباب و اثاثيه او توقيف مىشود اما خودش موفق به فرار مىگردد . امروز وسايل توقيف شده او تحويل وزارت داخله شد . خود او نيز مدتى بعد دستگير و اينك « اداره تفتيش وزارت داخله مشغول رسيدگى به اسبابها مىباشد كه پس از تفتيشات لازمه شروع به محاكمه مشاراليه مىشود . » 14
هامش
( 1 ) . روزنامه ايران ، شم 1143 ، ص 1 . ( 2 ) . روزنامه وطن ، شم 12 ، ص 1 . ( 3 ) . همان ، ص 2 . ( 4 ) . عيسى صديق ، فرزند ميرزا عبد اللّه شاملو ( صديق التجار ) در 28 خرداد 1273 در تهران متولد شد . تحصيلات ابتدايى و متوسطه را در زادگاهش به پايان رساند . آنگاه در 1290 ش جهت ادامه تحصيل به فرانسه رفت كه همزمان با تحصيل در پاريس به عضويت حزب سوسياليست درآمد . پس از چندى تحصيلاتش را در انگلستان ادامه داد و به دعوت ادوارد براون به عنوان معاون وى به تدريس ادبيات فارسى در دانشگاه كمبريج پرداخت . پس از آن مجددا به فرانسه بازگشت و در آنجا توانست زبان فارسى را در رديف زبان‌هايى قرار دهد كه هركس مىتوانست به جاى زبان خارجى در امتحانات رسمى آن را انتخاب كند . در 1297 ش به ايران بازگشت و در وزارت معارف و اوقاف و صنايع مستظرفه تصدى مشاغل مختلفى را برعهده گرفت كه عبارتند از : بازرس مخصوص مدارس متوسطه و عاليه ، رياست معارف گيلان ، معلمى دار الفنون و رياست تعليمات عاليه . در آذر 1300 به درخواست ممتاز السلطنه ( وزير معارف ) از طرف احمد شاه لقب صديق اعلم گرفت . در اواخر سال بعد به عضويت هيأت مؤسس حزب راديكال به رهبرى على اكبر داور درآمد و مدير داخلى روزنامه مرد آزاد شد . در 1304 ش نماينده مجلس مؤسسان گرديد . چندى بعد كه داور وزير عدليه شد رياست دفتر او را برعهده گرفت ؛ و همزمان با آن در دار المعلمين مركزى و مدرسه حقوق نيز درس مىداد . در 1309 ش به دعوت دانشگاه كلمبياى نيويورك به امريكا رفت و يك سال بعد ، از همين دانشگاه دكتراى فلسفه گرفت . او همزمان با تحصيل در اين دانشگاه اقدام به تهيه طرح تأسيس دانشگاه تهران نمود كه پس از بازگشت به ايران در 1310 ش مأمور اجراى طرح پيشنهادى خود شد . از 1311 تا 1319 ش نزديك به 9 سال رياست دار المعلمين و استادى دانشكده‌هاى ادبيات و علوم دانشگاه تهران را برعهده داشت . در 1314 ش طرحى براى تأسيس فرهنگستان ايران تهيه نمود و خود نيز جزو اعضاى پيوسته اوليه آن شده ، ابتدا به نيابت رياست و چند سال بعد به رياست آن رسيد . آنگاه اداره كل انتشارات تبليغات و راديو را تأسيس كرد و به رياست آن نشست . با استعفاى رضا شاه و تشكيل كابينه فروغى ، با حفظ سمت وزير كار كابينه فروغى شد . همچنين رياست دانشگاه تهران را نيز عهده‌دار بود . دو سال بعد به رياست دانشكده علوم دانشگاه تهران منصوب گرديد . عيسى صديق از 1322 تا 1339 ش به ترتيب در كابينه‌هاى على سهيلى ، مرتضى قلى بيات ، قوام السلطنه و جعفر شريف امامى عهده‌دار وزارت فرهنگ بود . در دوره‌اى كه وزير فرهنگ كابينه قوام بود دانشگاه تبريز تأسيس يافت . وى در دوره‌هاى اول و دوم و چهارم و پنجم و هفتم مجلس سنا ، سمت نمايندگى داشته ، در شوراى فرهنگى سلطنتى ، شوراى فرهنگى انجمن ايران و انگليس ، هيأت مديره انجمن فرهنگى ايران و امريكا ، انجمن آثار ملى و سازمان پرورش افكار عضو بوده است . صديق در 1350 ش استاد ممتاز دانشگاه تهران شناخته شد و در 16 آذر 1357 در تهران درگذشت . ( اتحاد ، پژوهشگران معاصر ، ج 2 ، صص 58 - 51 ؛ صديق ، يادگار عمر ( خاطراتى از سرگذشت ) ، ج 1 ، صفحات متعدد ) . ( 5 ) . صديق ، يادگار عمر ، ج 1 ، صص 259 و 260 . ( 6 ) . روزنامه ايران ، شم 1143 ، ص 1 . ( 7 ) . همان ، صص 1 و 2 . ( 8 ) . همان ، ص 2 . ( 9 ) . ولايت سابق ايران كه در جنوب آذربايجان و غرب قزوين قرار داشته ، كرسى آن زنجان و از شهرهاى معروف آن سلطانيه بود . پنج بلوك عمده‌اى كه اين ناحيه به مناسبت آنها خمسه خوانده شده است عبارت بوده است از ابهررود ، خررود ، زنجان‌رود ، ايجرود ، و سجاسرود ، كه اكنون همگى جزو شهرستان زنجان‌اند . ناحيه خمسه از دو درهء بزرگ تشكيل يافته است يكى دره زنجان‌رود و ديگرى قسمتى از دره قزل‌اوزن . به علاوه قسمتى از دره ابهررود و خررود جزو آن است . ( دايره المعارف فارسى ، ج 1 ، ص 917 ) . ( 10 ) . روزنامه ايران ، شم 1143 ، ص 2 . ( 11 ) . روزنامه اتحاد ، شم 170 ، ص 1 . ( 12 ) . همان‌جا . ( 13 ) . روزنامه ايران ، شم 1146 ، ص 2 . ( 14 ) . همان ، شم 1144 ، ص 2 .