تخطي إلى المحتوى الرئيسي

روزشمار تاريخ معاصر ايران ( فارسى ) — صفحة 104

مساهمون:

ص١٠٤

سه‌شنبه 19 ارديبهشت 1301 / 9 مه 1922 / 11 رمضان 1340

* مصاحبه اختصاصى روزنامه اقدام با وزير جنگ

ميرزا عباس خليلى مدير روزنامه اقدام امروز در مصاحبه‌اى اختصاصى با رضا خان وزير جنگ شركت كرد . به دنبال استعفاى مشير الدوله ، يكى از گزينه‌هاى جانشين براى نخست‌وزيرى در نزد ارباب مطبوعات ، رضا خان بود . ازاين‌رو خليلى در ميان پرسشهاى خود ضمن تمجيد از رضا خان به شكلى تلويحى از برنامه‌هاى او سئوال كرد و رضا خان نيز پاسخ صريحى نداد . او گفت : « جز حكومت لايق و شجاع ، نه از آنهايى كه امتحان بىلياقتى را داده ، به كار گماشته نمىشوند و مردم آگاه باشند كه من تا نفس آخر از بقيه رمق ايران دفاع و آن را به يك حيات نوين مبدل مىكنم . » روزنامه اقدام به علت استعفاى مشير الدوله هم اشاره كرد كه در نتيجه تهديدات رضا خان در بستن مجلس و مطبوعات بود ، اما وزير جنگ آن را تكذيب كرد . 1

* ورود رضا خان به عرصه هدايت دولت

در پى استعفاى مشير الدوله ، رضا خان وزير جنگ امروز به همه معاونين وزارت‌خانه‌ها دستور داد كه به وزارت‌خانه‌هاى خود آمده ، حاضر باشند و مثل گذشته به امور رسيدگى كنند . روزنامه ايران نوشت كه برمبناى همين « دستور و تعليمات فوق امروز شكوه الملك معاون مشير الدوله ، ميرزا سيد محمد خان رئيس كابينه رياست وزراء و معاونان وزارت‌خانه‌ها از بعد از ظهر بر سر كار حاضر شدند و مشغول كار شدند . » همچنين امروز رضا خان در دربار حاضر شد و همان نقشى را كه مشير الدوله به عنوان نخست‌وزير ايفا مىكرد ، به عهده گرفت : صدور تعليمات براى حسن جريان امور و مراقبت در حفظ امنيت شهر و اطراف ؛ و سپس « به حضور والاحضرت نايب السلطنه مشرف شدند . » 2

* تلگرام رضا خان به حسين علاء

مكاتبات مشير الدوله رئيس الوزراء و حسين علاء وزيرمختار ايران در امريكا درباره ترغيب كمپانى استاندارد اويل براى گرفتن امتياز نفت شمال كه در روزهاى گذشته ادامه داشت ، امروز توسط رضا خان وزير جنگ دنبال شد . رضا خان كه همه امور كابينه را به دست گرفته بود به حسين علاء نوشت كه كابينه سقوط كرده ، هنوز نخست‌وزير تازه تعيين نشده است . « نظريات و سئوالات شوستر مورد توجه است و به محض تشكيل كابينه مطالعه و جواب قطعى داده خواهد شد . در باب ادعاى ژنرال پوتوپف تحقيق شود جواب مىدهم . سينكلر هم در تهران است . » 3

* ورود ايوب خان ميرپنج به استرآباد

ايوب خان ميرپنج كه از طرف رضا خان وزير جنگ به رياست خالصه استرآباد منصوب شده بود ، امروز وارد اين شهر شد . 4

* انعكاس نامه مدير روزنامه سياست به وزارت داخله

وزارت امور خارجه امروز در نامه‌اى به وزارت داخله ، شرحى كه از مدير روزنامه سياست ، عباس ميرزا 5 ، دريافت كرده بود ، منعكس كرد و نوشت كه اين شرح راجع به زندانيان اتباع خارجه در نظميه رشت است و خواست كه اقدام كرده ، وزارت امور خارجه را از نتيجه باخبر كند . نامه مدير روزنامه سياست چنين بود : « مقام منيع وزارت امور خارجه دام بقائه . محترما خاطر اولياء آن وزارت‌خانه را مستحضر مىدارد كه به موجب مراسلات وارده از رشت يك عده از اتباع خارجه كه زن و بچه هم ضميمه است در محبس نظميه گرفتار و تاكنون چند نفر از آنها مرده‌اند . تصور مىكنم كه بايستى حفظ منافع اتباع دول خارجه بهتر از اين‌ها در يك مملكت بىطرف مراعات شود . از نقطه‌نظر حفظ منافع دولت تاكنون عرايض محبوسين را در روزنامه درج ننموده و به مذاكرات شفاهى اكتفا نموده است و