* تذكر به حكمران كردستان نسبت به تحركات سردار رشيد
روزنامه ايران در شماره امروز خود از قول « اولياى دولت » - كه آنها را مشخص نكرد - به حكمران كردستان نوشت كه نسبت به اقدامات و تحركات سردار رشيد كردستانى هوشيار باشد . نيروهاى « سيد طه » در آن حدود ديده شدهاند و احتمال دارد با سردار رشيد تبانى كرده ، اقداماتى را عليه دولت مركزى صورت دهند . 9
* آمادگى نماينده ايران در بادكوبه براى خريد كشتى
به دنبال نياز دولت ايران براى بهرهمندى از كشتى در آبهاى خزر و درخواست از نماينده ايران در بادكوبه براى تحقيق و ارائه نتيجه در اين مورد ، اين نماينده اطلاع داد كه كشتى مزبور براى خريد آماده است ؛ اگر پول بفرستيد خريده مىشود . 10
* حوزهبندى و ترسيم نقشه
وزارت داخله براى ترسيم نقشه ادارى ايالات و ولايات از مدتى قبل زمينهسازى مىكرد و براى رسيدن به اين مقصود فردا 21 ارديبهشت هيأتى مركب از نمايندگان مجلس شوراى ملى ( ميرزا طاهر تنكابنى ، 11 شيخ العراقينزاده نمايندگان مازندران ، عميد الممالك نماينده سمنان ، 12 مسعود الملك هزار جريبى ) 13 و رؤساى دواير وزارت داخله و ميرزا عبد الرزاق خان مهندس و چند نفر از مطلعين تشكيل خواهد شد تا براى حوزهبندى و ترسيم نقشه ولايات بحر خزر و صفحات سمنان و دامغان و حوزه پايتخت مطالعات لازم به عمل آيد . 14
* درخواست وزارت داخله از وزارت جنگ در رسيدگى به زندانيان خارجى
در ادامه پىگيريهاى وزارت داخله از وضعيت زندانيان خارجى ( روس ، قفقاز و لهستان ) امروز اين وزارتخانه نامه روزنامه سياست در اينباره را به وزارت جنگ فرستاد و خواستار پاسخ شد . 15 ( ر . ك : 9 ارديبهشت ) .
هامش
( 1 ) . روزنامه ايران ، شم 1134 ، ص 1 .
( 2 ) . همانجا .
( 3 ) . فرمانفرما ، گزيدهاى از مجموعه اسناد . . . ، ج 3 ، ص 1012 .
( 4 ) . زلّقى يا ذلكى يكى از طوايف بزرگ شاخه چهار لنگ ايل بختيارى است كه در ميان كوه معروف به بزم نوى ، پرچل ، قلعه نو و دره كائدى زندگى مىكنند . براساس اطلاعات سرشمارى اجتماعى و اقتصادى عشاير كوچنده ايل بختيارى كه در تيرماه 1366 به عمل آمده زلّقى طايفههاى درهء اشكفتى ، چوبازوند ، ترپى ، ليركى ، هزار سى ، مفروش ، مدروك ، شيخ گوشه ، تاجميرى ، غيب الهوند ، خدروند ، ماندنى ، گاثر ، جمالوند ، رحمتوند ، غيبىوند ، سادات احمد فداله ، دره كائدى ، چهاربرى و ميانجايى را دربرمىگيرد . گويش اين طايفه بختيارى و ييلاقشان در اطراف فريدونشهر است كه براى رفتن به قشلاق از قطار باربرى جنوب استفاده مىكنند . قلعه سرخ ، ميدانك ، دره ساى ، چمن سلطان ، اليگودرز ، ازنا ( از ازنا با قطار تا انديمشك ) ، انديمشك ، دزفول و سردشت هم مسير ييلاق و قشلاق طايفه زلقى است . رئيس زلقىها اصلان خان و سام خان بوده است . ( امير احمديان ، ايل بختيارى ، صص 249 و 248 ) .
( 5 ) . اسناد مؤسسه مطالعات و پژوهشهاى سياسى ، پ 8 ، صص 7 و 8 .
( 6 ) . جاپلق كه در لهجهء اهالى اين ناحيه جاپلق تلفظ مىشود نام ناحيهاى است از نواحى اصفهان و با استناد به معجم البلدان شهرت آن به خاطر جنگى است كه بين قحطبه بن شيب و داود بن عمر بن هبيره در ابتداى ظهور عباسيان در آن ناحيه روى داده است . ياقوت حموى آن را جاپلق ضبط كرده و ظاهرا اين به دليل تصحيفى است كه در كلمه جاپلق روى داده است . حمد اللّه مستوفى جاپلق را از نواحى لر بزرگ مىداند و اين واژه در مرآت البلدان چنين توضيح داده شده است : « خاك بروجرد اولا منقسم به سه بلوك مىشود ، و يكى از آن سه جاپلق است ؛ و جاپلق را نيز چهار بلوك مىباشد : بلوك حمزهلو ، بلوك بيات ، بلوك ايقرلو ، بلوك پشته .
جاپلق از حيث هوا ييلاق ؛ و جمعيت آن تقريبا هفده هزار نفر است و مسافت آن تا شهر بروجرد دوازده فرسخ مىباشد كه تمام راه از خاك سيلاخور و بختيارى عبور مىكند . زبان سكنه تركى است . ارامنه در جاپلق بسيارند و در بعضى دهات رعاياى مسلمان و ارمنى درهم مىباشند . زراعت جاپلق اغلب ديم است و محصول آن جو ، گندم ، نخود و خربزه » . ( لغتنامه دهخدا ، ذيل جاپلق ) .
( 7 ) . روزنامه اقدام ، شم 35 ، ص 2 .
( 8 ) . روزنامه ايران ، شم 1134 ، ص 2 .
( 9 ) . همانجا .
( 10 ) . همانجا .
( 11 ) . براى آگاهى از زندگى ميرزا طاهر تنكابنى ، ر . ك : همين كتاب ، ج 1 ، ص 215 .
( 12 ) . ميرزا محمود خان عميد الممالك ، فرزند ميرزا محمد حسين در 1247 ش زاده شد . او پس از اتمام تحصيلاتش به استخدام دولت درآمد و كارمند شد . عميد الممالك در دوره چهارم مجلس شوراى ملى از سوى مردم دامغان و سمنان به نمايندگى انتخاب و وارد مجلس شد . ( فهرست اسامى و مشخصات نمايندگان 24 . . . ، ص 111 . ) .
( 13 ) . على قلى خان هزار جريبى ( مسعود الملك ) در 1249 ش در قريه سرخ گريه هزار جريب مازندران متولد شد . پدرش حاجى نجفقلى خان سرتيپ فوج چهاردانگه بود . تحصيلات مقدماتى را در زادگاهش آغاز كرد و سپس در تهران ادامه داد و تا حدود مدرسى پيش رفت . او در جوانى از مشروطهطلبان و آزاديخواهان بود . در 1329 ق به هنگامى كه ارشد الدوله همراه با عدهاى از تركمانان از سوى محمد على ميرزا مأموريت يافت تهران را تصرف و مشروطهطلبان را سركوب كند على قلى خان هزار جريبى در دامغان با وى به زدوخورد پرداخت اما شكست خورد و خود را به اردوى ملى و مجاهدين در ورامين رساند . هزار جريبى در ابتداى مشروطيت چندى جزو ساخلوهاى تبريز بود . او از 1307 تا 1316 از سوى مردم گرگان نماينده دورههاى هفت ، هشت ، نه و ده مجلس شوراى ملى بود . هزار جريبى علاوه بر فعاليت در امور سياسى به نويسندگى نيز علاقهمند بود . او سلسله مقالاتى درباره تاريخ مازندران در شفق سرخ ، به چاپ رسانده و كتاب ميش و بره را تأليف كرده است . ( شايان ، شرح حال رجال معاصر ؛ فهرست اسامى و مشخصات نمايندگان 24 . . . ) .
( 14 ) . روزنامه ايران ، شم 1134 ، ص 2 .
( 15 ) . فعاليتهاى كمونيستى . . . ، ص 24 .