1312 قمرى نگاشته شده است و محتويات آن سالهاى 1300 تا 1314 قمرى را دربر مىگيرد و مربوط به شرح احوال خوانين خراسان بخصوص اميران ايل زعفرانلو و شادلو بوده است . آن كتاب را دوست دانشمندم جناب آقاى هوشنگ شادلو ديده بودند زمانى كه متعلق به كتابخانهء امير تيمور كلالى نمايندهء خراسان در دورههاى مختلف مجلس بوده است . ولى كتاب مذكور را در مجموعهء كتابخانهء آن مرحوم كه در آستان قدس رضوى نگاهدارى مىشود نيافتم .
اما در كتابخانهء آستان قدس رضوى كتاب روزنامهء سفر سيستان جلبنظرم را كرد كه مطالب آن با سفرنامهء كتاب خراسان و سيستان نوشتهء كلنل ييت مناسبت داشت ، از اين نظر كه به ماجراى سفر ژنرال گلد اسميد اشاره كرده بود ( ص 104 ) . كتاب خراسان و سيستان را در سال 1364 با همكارى دوست دانشمندم جناب آقاى مهندس مهرداد رهبرى ترجمه كرده و جزو انتشارات يزدان به چاپ رسانيده بودم .
با كسب اجازه از كتابخانهء آستان قدس رضوى ، ميكروفيلمى از روزنامهء سفر سيستان تهيه گرديد و عكس آن را گرفتم و سپس به استنساخ و تصحيح متن پرداختم . پس از آماده شدن كتاب را به نظر آقاى ايرج افشار رسانيدم و مطابق هميشه نظر لطفشان شامل حال گرديد ، ولى به علت بيمارى و گرفتارى بىشمار روزگار چاپ آن به تعويق افتاد تا آنكه در زمستان سال 1379 نوشتهاى از استاد بزرگوار جناب آقاى دكتر باستانى پاريزى ديدم كه از مهندس كرمانى به نام ذوالفقار نام برده بودند كه كتاب جغرافياى نيمروز را نوشته است . اين مهندس كرمانى جزو هيأت ايرانى همين كتاب جهت نقشهبردارى به سيستان رفته بود .
باز هم موضوع كتاب را با جناب افشار درميان گذاشتم . فرمودند كه كتاب ذوالفقار كرمانى « جغرافياى نيمروز » است كه فاضل گرامى آقاى عطاردى قوچانى آن را جزو انتشارات ميراث مكتوب به چاپ رسانيدهاند و از نوشتههاى جناب غلامرضا مجد طباطبائى در خصوص قراردادهاى مرزى سيستان كه در جلد بيست و هشتم فرهنگ ايران زمين به چاپ رسيده است استفاده كنم .
در ضمن مقالهء ارزشمندى هم از آقاى دكتر پيروز مجتهدزاده كه در كتاب تاريخ معاصر ايران - فصلنامهء تخصصى سال سوم ، شمارهء 12 ، زمستان 1378 به چاپ رسيده است سود جستم . مقدمهء فاضلانهاى هم از آقاى عبد الرضا سالار بهزادى در كتاب تأليف خودشان « بلوچستان در سالهاى 137 تا 1317 » ديدم كه بسيار
دفتر تاريخ ( مجموعه اسناد و منابع تاريخى ) ( فارسى ) — صفحة 596
مساهمون: ايرج افشار
ص٥٩٦