باب چهارم در بيان شغل جمعى از عمّال و وزراء [ 47 ب ] و كلانتران و غيرهم كه لقب « مقرب الخاقان » و « مقرب الحضرت » نداشتند .
و مشار اليهم به نحوى كه مذكور مىشود از جملهء مجلسنشينان محفل بهشت آيين بودند ، و اين مشتمل است بر شانزده فصل .
فصل اوّل در بيان شغل وزير اصفهان
ضبط و دادوستد وجوهات ضبطى خود و نسق محال خالصه و تعيين متصديان و جمع نمودن رعايا و دادن تخم و تقاوى و مصالح الاملاك به رعاياى خالصه و تنقيهء قنوات و عمارات دهكده و مستغلات « 1 » و خانات و حمامات و باغات و دكاكين خالصه و توفير و تكثير زراعات و آبادى محال و رفع تعدى از رعايا و رسيدن به دعاوى و گفتگوى ايشان كه ( منوط ) به امر زراعت و فلاحت بوده باشد با اوست .
و بايد كه مشار اليه نظر به صرفهء ديوان نموده آنچه از وجوهات و محصولات محال را صلاح در اجاره دادند به اجاره داده آنچه را صلاح در ضبط و نسق داند خود نسق نمايد .
و وجوهات ضبطى خود را بعد از وضع مستمريات آنچه از ديوان اعلى به اسم مشار اليه حواله شود و آنچه را خود دادوستد نمايد بايد به رقم و مهر مشار اليه مستوفى اصفهان از وجوهات [ 48 الف ] مناسبه تنخواه دهد .
و ساير خدمات لازمه به شغل مزبور ، استقبال ايلچيان كه وارد دار السّلطنة اصفهان گردند و تعيين منزل و مكان به جهت ايشان و دادن اخراجات يوميهء ايشان بعد از برآورد مهماندارباشى و رقم وزير ديوان اعلى از وجوهات صادر مملكت ، و تدارك و مهيّا نموده سيورسات در منازل ( متعلّقه ) به دار السّلطنة اصفهان در ذهاب و اياب رايات جاه و جلال ، و تدارك مرد برفروب در فصل زمستان به جهت عمارات و بيوتات خاصهء شريفه ، و تحصيل دايه به جهت شير دادن شاهزادگان ، و گاو شيرده به
هامش
( 1 ) . اصل : مستقلات .