معارفى را كه آنها را به كمال مطلوب و مقصد نهايى مىرساند ، به ايشان يادآورى مىكند و با اين حال ما مىدانيم كه بسيارى از شما اهل تكذيب هستيد و همين تكذيبتان نسبت به قرآن و حق ، حسرتى براى كافران خواهد بود كه اين حسرت را در روز قيامت كه ( يَوْمَ الْحَسْرَةِ ) است احساس خواهند كرد و ، براستى اين قرآن حق اليقين است و هيچ باطلى در آن راه ندارد ، پس تو پروردگار عظيمت را از اينكه عالم را به باطل آفريده باشد و معارف حقهء قرآن را باطل سازد ، منزّه بدار .
سوره معارج
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ غرض سوره : توصيف روز قيامت و آن عذابى كه خداوند براى كافران مهيّا كرده است و ذكر وضع منافقان اطراف پيامبر صلّى اللّه عليه و إله و سلم كه بعضى از احكام دين را ردّ مىكردند . ( 1 ) ( سَأَلَ سائِلٌ بِعَذابٍ واقِعٍ ) : ( سائلى از كفّار ، درخواست عذابى كرد كه لا محاله واقع مىشود ) ( 2 ) ( لِلْكافِرينَ لَيْسَ لَهُ دافِعٌ ) : ( و كافران دفعى براى آن ندارند ) ( سئوال ) يعنى طلب و درخواست يا دعا . مىفرمايد : درخواست كنندهاى از كفّار ، عذابى را از خدا درخواست كرد كه مخصوص كافران است و قطعا بر آنان واقع مىشود و آنها هيچ دافعى برايش ندارند و چه درخواست كنند و چه نكنند ، واقع شدنيست و همين كلام در واقع نوعى جواب تحقيرآميز و تهكّم نسبت به آن سائل است . و در تفسير مجمع البيان از امام صادق عليه السّلام نقل شده كه پس از آنكه رسولخدا صلّى اللّه عليه و إله و سلم ،