نيست ريسمانى است كه دست آويزش استوار و محكم است . و پناهگاهى است كه دژ بلند آن و قلهاش منيع و رفيع است براى كسى كه به او روى آورد ارجمند است و آنكه به قرآن توجه كند ايمن و در امان و براى كسى كه به آن راه نيافته راه هدايت است ، و كسى كه با آن سخن گويد برهان و دليلى است و گواه كسى است كه بوسيله آن با دشمن جدال نمايد براى كسى كه با قرآن حجت كند پيروزى است و نگهدارنده كسى است كه به آن عمل كند . راهنما و نشانه كسى است كه از آن نشانى جويد ، و براى كسى كه به آن توجه كرد سپرى و نگهدارندهاى است براى يادگيرندهاش علم و دانشى است كه جاودانه است و حديثى است براى آنكه آن را روايت مىكند و حكم و داورى به حق است براى كسى كه با قرآن داورى كند .
قرآن ظاهرش از نظر زيبائى الفاظ شگفتآفرين و باطنش ژرف و ناپيدا ، شگفتىها و زيبائىهايش فناناپذير است و غرايبش در پهنه زمان منقضى نميشود و تاريكىها جز به نور قرآن روشن نخواهد شد .
( نهج البلاغه خطبه 189 دكتر صبحى صالح ) چنان كه مىبينيم فوايد قرآن بىشمار و از جنبههاى مختلف معجزه است يعنى ما فوق توان و قدرت بشرى است ، از نظر كلى اعجاز قرآن دو بخش است ، لفظى و معنوى و تا عصر راغب يعنى قرن پنجم دانشمندانى با كاوشهاى علمى آثارى و كتابهائى بنام نظم قرآن ، اعجاز قرآن ، دلايل اعجاز - و اسرار البلاغه نوشتهاند كه زحماتشان براستى در خور تحسين است اكنون بعد از اوصافى كه على عليه السّلام از قرآن نموده و قبلا ديديم .
[ مؤلفين عرصه اعجاز قرآن ]
جاحظ نخستين دانشمندى است كه كتابى بنام - ( الاحتجاج لنظم القرآن و غريب تأليفه و بديع تركيبه ) نوشته است كه متأسفانه اين كتاب هم در طوفان حوادث روزگار از بين رفته است ولى خودش در مقدمه كتاب الحيوان و باقلانى در كتاب