اسم شريف آن جناب علىّ بود . و كنيّت ابو الحسن ، [ 1 ] و چون حضرت امام موسى و امام رضا عليهما السّلام را نيز ابو الحسن مىگفتند ، از جهت تعيين ، آن جناب را ابو الحسن الثّالث مىگويند چنانچه حضرت امام رضا عليه السّلام را ابو الحسن الثّانى و گاهى هم مكان ثالث ماضى يا هادى يا عسكرى ذكر مىكنند چنانچه اهل حديث مىدانند و مشهورترين القاب آن حضرت نقى و هادى است . ( گاهى آن حضرت را نجيب و مرتضى و عالم و فقيه و ناصح و امين و مؤتمن و طيّب و متوكّل مىگفتند ) [ 2 ] و لكن لقب اخير را آن حضرت مخفى مىكرد و اصحاب خود را فرموده بود از اين لقب اعراض كنيد به جهت آن كه لقب خليفه متوكّل على اللّه بود در آن زمان . [ 3 ]
و چون آن جناب و فرزندش امام حسن عليه السّلام در سامره سكنى فرمودند در محلّهاى كه عسكر نام داشت از اين جهت اين هر دو بزرگوار را نسبت به آن مكان داده و عسكرى مىگفتند .
و در شمايل آن حضرت گفتهاند كه : آن جناب متوسّط القامة و مرطوبى بود و روى سرخ و سفيد و گونههاى اندك بر آمده و چشمهاى فراخ و ابروهاى گشاده و چهرهء دلگشا داشت .
و نقش نگين آن جناب : « اللّه ربّى و هو عصمتى من خلقه » [ 4 ] بوده ، و انگشترى ديگرى داشت كه نقشش اين بود : « حفظ العهود من اخلاق المعبود » . [ 5 ]
سيّد ابن طاووس روايت كرده از جناب عبد العظيم حسنى كه حضرت امام محمّد تقى عليه السّلام اين حرز را براى پسرش حضرت امام علىّ نقى عليه السّلام نوشت در وقتى كه آن حضرت كودك بوده و در گهواره جاى داشت و تعويذ مىكرد آن حضرت را به
هامش
[ 1 ] المناقب ، ج 2 ، ص 442 ؛ تذكرة الخواص ، ص 359 .
[ 2 ] مناقب ، ج 2 ، ص 442 .
[ 3 ] مطالب السئول ، ص 88 .
[ 4 ] الفصول المهمة ، ص 226 ؛ اخبار الدول ، ج 1 ، ص 349 ؛ بحار الأنوار ، ج 50 ، ص 263 .
[ 5 ] بحار الأنوار ، ج 50 ، ص 117 .