يك شاخه در مثانه منتشر مىگردد و شاخه ديگر به سوى گردن مثانه مىرود و اين شاخه به دليل وجود آلت در مردان بسيار بزرگ مىباشد و در زنان كوچك است .
از رگهايى كه از اطراف به سوى رحم مىآيند رشتههايى منشعب مىگردند كه به طرف پستان بالا مىروند تا بدين وسيله رحم با پستان مشاركت « 1 » داشته باشد . « 2 »
6 . دسته ششم به سوى ماهيچههاى واقع بر استخوان شرمگاه رو مىآورد ؛
7 . دسته هفتم به سوى ماهيچههاى واقع به صورت مستقيم بر طول شكم بالا مىرود و اين رگها به انتهاى رگهايى كه گفتيم در سينه ، به سوى مراق شكم سرازير است ، متصل مىباشند و از ريشه اين رگها در زنان ، رگهايى خارج مىشوند كه به سوى رحم گسيل مىگردند « 3 » ؛
8 . دسته هشتم به طرف جلو ( قُبُل ) از مردان و زنان مىآيد ؛
9 . دسته نهم به سوى ماهيچههاى درون ران مىآيد و در آن پراكنده مىگردد ؛
10 . دسته دهم از قسمت حالب ، آشكارا به سوى خاصره مىآيد و به انتهاى رگهاى سرازير شده بويژه از پستانها ، متصل مىگردد و از مجموع آنها رشتهاى بزرگ به سوى بيضهها « 4 » مىرود .
آنچه از آن ( دهم ) به جا مىماند به سوى ران مىرود ، پس در آن به صورت شاخه و رشتههايى متفرع مىگردد ، يكى از آنها در ماهيچههاى جلوى ران ؛ و شاخه ديگر در
هامش
( 1 ) فايده اين مشاركت در اين است كه خون طمث كه غذاى جنين است تبديل به شير مىگردد و از اين طريق به پستان منتقل مىشود .
( 2 ) عبارت ( « والعروق التى تاتى الرحم . . . » ترجمه : از رگهايى كه از اطراف به سوى رحم مىآيند رشتههايى منشعب مىگردد . . . ) در نسخه بولاق و تهران تكرار شده است ، و بنابر نقل جيلانى در تقديم و تأخير اين عبارت در نسخههاى قانون اختلاف زيادى به چشم مىخورد ، در نسخه آملى آن را در دسته پنجم آورده است چنانچه در ترجمه آورده شد .
جرجانى در ذخيره ، ضمن نقل آن در دسته پنجم به نظريه جالينوس در اين خصوص اشاره مىكند كه جالينوس در جوامع مىگويد : « مشاركت رحم با پستان بدين شاخه هفتم است ، » و اين رگها را به زبان يونانى « مغسانا » گويند و تفسير آن به تازى ذات الرأسين باشد يعنى دو سر . ( ذخيره ، ص 44 )
( 3 ) در عبارت « و از ريشه اين رگها در زنان » نيز اختلاف در تقديم و تأخير وجود دارد و در نسخه آملى وجود ندارد ، در نسخه بولاق در دسته هفتم آورده شده ، ليكن اين عبارت با عبارت پيشين « از رگهايى كه از اطراف . . . » در ارتباط مىباشد لذا در واقع بايد در يك دسته ذكر شود دسته پنجم يا دسته هفتم .
( 4 ) در نسخه تهران و جيلانى ( الأليتين ) دارد يعنى دنبه ، مقصود سرين است و جرجانى در ذخيره دو نسخه را جمع نموده است .