امير مؤمنان در يمن
اقبال و توجه مردم « حجاز » به اسلام و اطمينانى كه پيامبر از جانب قبايل عرب پيدا كرد ، به او فرصت داد كه شعاع قدرت اسلام را به داخل كشورهاى همسايهء « حجاز » گسترش دهد . پيامبر ، براى نخستين بار يكى از ياران دانشمند خود ، معاذ بن جبل را رهسپار « يمن » ساخت ، تا نداى « توحيد » و اصول آيين اسلام را براى مردم يمن تشريح كند . وى ، در ضمن سفارشهاى مفصل خود به « معاذ » چنين توصيه فرمود :
از سختگيرى بپرهيز و مردم را به نويدهاى الهى كه از آن افراد با ايمان است بشارت ده .
در يمن با گروه اهل كتاب روبهرو مىشوى و آنان از تو مىپرسند كه كليد بهشت چيست ؟ در پاسخ آنان بگو : اعتراف به يگانگى و بىهمتايى خداوند .
گويا « معاذ » با احاطهاى كه به كتاب و سنت داشت ؛ با اين حال ، به سؤالى كه از وى دربارهء حقوق شوهر بر همسر شده بود ، جواب كافى نداده بود . « 1 » از اينرو ، پيامبر تصميم گرفت ، شاگرد ممتاز مكتب خود ، امير مؤمنان را روانهء يمن سازد تا در پرتو تبليغات پىگير و بيانات مستدل ، نيروى بازو ، شجاعت و شهامت بىنظيرش ، نفوذ اسلام گسترش يابد .
گذشته از اين ، « خالد بن وليد » چندى پيش از على ، از طرف پيامبر به يمن اعزام شده بود « 2 » تا مشكلات نفوذ اسلام را در يمن بر طرف سازد ، ولى در اين مدت كارى انجام نداده بود . به همين دلايل پيامبر على را طلبيد و گفت : على ! من تو را به سوى « يمن » اعزام مىدارم تا آنان را به اسلام دعوت كنى و احكام خدا و حلال و حرام او را بيان كنى و هنگام بازگشت به مدينه ، زكات اموال مردم « نجران » و مالياتى را كه بنا است اهالى آنجا بپردازند ، بگيرى و به بيت المال برسانى .
على در محضر پيامبر با كمال تواضع گفت :
هامش
( 1 ) . همان ، ص 590 .
( 2 ) . صحيح بخارى ، ج 5 ، ص 163 .