تندى كه با ابن زياد داشت ، دست بسته به بازار گوسفندفروشان برده و كشتند . قاتلش « رشيد تركى » ، غلام ابن زياد بود . شهادت او روز ترويه ( هشتم ذيحجّه سال 60 ) بود .
دربارهء وى ، عبد الله بن زبير اسدى اشعارى گفته كه مطلع آن چنين است :
اذا كُنتِ لا تَدرينَ مَا المَوتُ فَانظُرى * الى هانى بالسّوقِ وَ ابنِ عَقيل
« 1 » هانى ، هنگام شهادت ، 83 و به قولى 90 سال داشت . روزى به شهادت رسيد كه امام حسين « ع » از مكّه به طرف كوفه حركت كرد . قبر او در كوفه پشت قبر مسلم بن عقيل مشهور است و زيارتگاه اهل ولاست . در مفاتيح الجنان و كتب زيارت ، زيارتنامهاى براى آن شهيد ذكر شده است ( سلام اللّه العظيم و صلواته عليك يا هانى بن عروة . . . ) « 2 »
- مسلم بن عقيل
هانى بن هانى سبعى
قاصدى كه يكى از نامههاى حسين بن على « ع » را خطاب به مردم كوفه به آن ديار برد .
همراه او در اين مأموريت ، سعيد بن عبد الله حنفى بود . اين دو آخرين فرستادههاى امام بودند . نامهاى كه امام توسّط آنان فرستاد ، چنين شروع مىشد : « من الحسين بن علىّ الى الملأ من المؤمنين و المسلمين . . . » « 3 »
- سعيد بن عبد الله
هجرت
در بسيارى از نهضتها « هجرت » ، نقش عمده داشته است . در نهضت عاشورا نيز سيد الشهدا « ع » از مدينهء جدّش به مكّه و از آنجا به كربلا هجرت كرد . همچنان كه رسول خدا از مكّه به مدينه هجرت نمود و آن هجرت ، مبدأ تحوّل در وضع مسلمانان و سرآغاز تاريخ گشت ، هجرت امام حسين « ع » نيز در زنده كردن دين پيامبر تأثير بسزا داشت و محرّم آغاز سال هجرى قمرى حساب شد و هر دو هجرت بخاطر دين و بقاى رسالت بود . همچنانكه حضرت موسى هجرت كرد و از مصر با حالت خوف بيرون رفت
( فَخَرَجَ مِنْها خائِفاً يَتَرَقَّبُ -
قصص / 21 ) چون گروه فرعونى در فكر كشتن موسى بودند ،
هامش
( 1 ) - الحسين فى طريقه الى الشهادة ، ص 71 .
( 2 ) - بحار الانوار ، ج 100 ، ص 429 .
( 3 ) - مقتل الحسين ، مقرّم ، ص 165 .