تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تبصرة المتعلمين في أحكام الدين ( شرح تبصره علامه حلى ) ( فارسى ) — صفحة 358

مساهمون:

ص٣٥٨
واحد منهم من صاحبه لا ممّا ورث منه و يقدم الاضعف في الارث فلو غرق اب و ابن فرض موت الابن اوّلًا و اخذ الاب نصيبه ثم يرث الابن نصيبه من تركة الأب لا ممّا ورث منه و ينتقل نصيب كلّ واحد منهما الى وارثه و لو كان لأحد الأخوين مال انتقل ماله الى ورثة الآخر و لو لم يكن وارث كان للإمام ( عليه السلام ) .
شرح
ولى جماعت بسيارى بر آنند كه ساير مرگهاى دست‌جمعى هم با آن شرائط حكم غرق شدن و زير آوار ماندن را دارد يعنى قانون توارث حاكم است و اينكه در روايات آن دو مورد و عنوان شده از باب مثال است و گرنه منحصر به آن دو نيست . حال با اين شرائط هر يك از آن دو غرق شده از ديگرى ارث مىبرد آن هم از اموال اصلى او نه از مبلغى كه آن ديگرى از وى ارث برده و قانون كلى آنست كه هر جا نصيب وارثى كمتر باشد اوّل بايد او را مقدم داشت و سهم او را داد و در ما نحن فيه هم مىگوئيم : آنكه در ميراث اضعف است او مقدم مىشود .

چند نمونه :

1 - اگر پدر و پسرى سوار كشتى و در دريا سفر مىكردند و ناگهان كشتى متلاطم شد و آن دو غرق شدند و پدر داراى فرزندان ديگرى غير از اين پسر غرق شده مىباشد و پسر نيز اولادى دارد . در اينجا بايد فرض كنيم كه اوّل پسر از دنيا رفت و پدر سهم خود را كه باشد از اموال وى برد سپس فرض مىكنيم كه پدر اوّل جان داده و پسر غرق شده از تركهء او سهم خود را مىبرد البته هيچ‌كدام از آن سهمى كه از ديگرى به ارث برده دوباره ارث نمىبرد تا دور و تسلسل پيش آيد بلكه سهمى كه به پدر رسيده يعنى به ساير فرزندان پدر غير از اين غرقى مىرسد و سهمى هم كه از پدر به پسر رسيده به اولاد وى مىرسد و پدر از اين بخش نصيبى ندارد . 2 - هرگاه دو برادر غرق شوند و هيچ‌يك فرزند يا پدر و مادر نداشته باشند