درجهء كمال آن كس را داد كه بسنّت وى اقتدا كرد ، و عزّ و اقبال آن كس را ارزانى داشت كه بسيرت وى اهتدا يافت . صد هزار صلوات و تحيّات طيّبات زاكيات بر روضهء مطهّر و تربت مقدّس وى باد .
امّا بعد ، بدان كه هر چه از اقوال و افعال و احوال پيغمبر ما ، عليه الصّلاة و السّلام و التّحيّه ، نقل كنند ، و به قيد روايت و ثبت سماع و قرائت از ايمّهء حديث و علماى نقل آن خبر محفوظ و مضبوط نبود ، نزد اهل علم بدان اعتبارى نباشد و اعتمادى بدان نشايد كرد ، از بهر آنكه در هر عصرى ناقلان مزوّر و واضعان مغيّر * بودهاند ، و از اين جهت [ 1 ] علماى سلف ، رحمة اللّه عليهم ، سعى بسيار بردهاند و رنج بسيار كشيدهاند ، تا از ميان روات زمرهء ثقات بشناختهاند و از جملهء حفّاظ طايفهء عدول بدانستهاند ، و بعد از ان هر چه ايشان روايت كردهاند و سمت صحّت بدان نهادهاند ، معتبر و مقبول داشتند ، و هر چه ديگران روايت كرده بودند و نزد ايشان مصحّح نبود ، مردود و مطعون كردند .
و غرض از اين مقدّمه آنست تا تو را معلوم شود كه كتاب سيرت پيغمبر ما ، عليه الصّلاة و السّلام ، كه محمّد به اسحاق بن يسار [ 2 ] المطّلبى جمع كرده است [ 3 ] عمده و متناول [ 4 ] اهل نقل است و حجّت و متمسّك اهل فضل ، و علما از جملهء سيرتها [ 5 ] آن اختيار كردهاند ، و از جملهء روايتها در اين باب بروايت وى اقتصار كردهاند ، از بهر آنكه وى در ايراد سير أسبق و أقدم بود ، و در علم نقل و روايت افضل و اعلم بود ، و در اين باب همه را اقتدا بر وى [ 6 ] و اهتدا از وى .
هامش
[ ( 1 - ) ] در اصل و پا : جمله ، طبق ساير نسخ و نسخه بدل اصل اصلاح شد .
[ ( 2 - ) ] در اصل : ايسار .
[ ( 3 - ) ] در اصل : كه عمده .
[ ( 4 - ) ] روا : دستور .
[ ( 5 - ) ] در اصل سيرها ، طبق روا نقل شد .
[ ( 6 - ) ] روا : بر وى است .