ادامهء بحث در نظام علمى اشيا
« 1 »
در نظريهء شيخ دو نظام علمى و عينى متمايز از هم وجود دارند و علم حق تعالى به اشياء علم حصولى مىشود . گفتيم كه اين نظريه به اين نحو ابطال شده است .
گفتهاند : آيا علم حق تعالى به ذات خود غير از ذات است يا عين ذات ؟ اگر غير از ذات باشد آن وقت مىتوان گفت دو چيز داريم : ذات و علم به ذات . ذات مبدأ نظام عينى است ، و علم به ذات مبدأ نظام علمى .
اما خود شيخ گفت كه علم و عالم و معلوم در علم حضورى و از جمله در علم ذات حق به ذات يكى است . پس نظام علمى بر نظام عينى منطبق است . پس علم حق تعالى به اشياء عين وجود اشياء خواهد بود .
مجردات كتاب وجودند
در مجردات ، وجود آنها عين علم [ به ] آنها براى خداوند است ؛ و نيز علم به هر
هامش
( 1 ) . [ نوار دو يا سه درس آخر فصل هفتم در دست نبود . در اين بخش از دستنوشتهء مرحوم شهيد قندى براى تكميل اين فصل استفاده شده است . ]