قيس بن عاصم كه از اصحاب رسول خدا ( صلّى اللّه عليه و آله و سلّم ) است نقل كرده كه روزى با گروهى از « بنى تميم » خدمت پيغمبر اكرم ( صلّى اللّه عليه و آله و سلّم ) شرفياب شدم ، گفتم يا رسول اللّه ! ما در صحرا زندگى مىكنيم و از حضور شما كمتر بهرهمند مىگرديم ، ما را موعظه فرماييد .
رسول اكرم نصايح سودمندى فرمود و از آن جمله چنين فرمود :
« براى تو به ناچار همنشينى خواهد بود كه هرگز از تو جدا نمىگردد ؛ با تو دفن مىگردد در حالى كه تو مردهاى و او زنده است . همنشين تو اگر شريف باشد تو را گرامى خواهد داشت و اگر نابكار باشد تو را به دامان حوادث مىسپارد . آنگاه آن همنشين با تو محشور مىگردد و در رستاخيز با تو برانگيخته مىشود و تو مسئول آن خواهى بود . پس دقت كن كه همنشينى كه انتخاب مىكنى نيك باشد زيرا اگر او نيك باشد مايهء انس تو خواهد بود و در غير اين صورت موجب وحشت تو مىگردد . آن همنشين ، كردار تو است » .
قيس بن عاصم عرض كرد دوست مىدارم كه اندرزهاى شما به صورت اشعارى درآورده شود تا آن را حفظ و ذخيره كنم و موجب افتخار ما باشد . رسول اكرم ( صلّى اللّه عليه و آله ) دستور فرمود كسى به دنبال حسّان بن ثابت برود ؛ ولى قبل از اينكه حسّان بيايد قيس خودش كه از سخنان رسول اكرم به هيجان آمده بود ، نصايح رسول خدا را به صورت شعر در آورد و به حضرت عرضه داشت . اشعار اين است :
تخيّر خليطا من فعالك انّما * قرين الفتى فى القبر ما كان يفعل
و لا بدّ بعد الموت من ان تعدّه * ليوم ينادى المرء فيه فيقبل
فان كنت مشغولا بشىء فلا تكن * به غير الّذى يرضى به اللّه تشغل
فلن يصحب الانسان من بعد موته * و من قبله الّا الّذى كان يفعل
الا انّما الانسان ضيف لاهله * يقيم قليلا فيهم ثمّ يرحل
« از كردار خويشتن ، دوستى براى خود برگزين كه رفيق آدمى در گور ( برزخ ) همان اعمال او مىباشد . »
« بناچار بايد همنشين خود را براى روز رستاخيز انتخاب كنى و آمادهسازى » .
« پس اگر به چيزى سرگرم مىشوى مراقب باش كه جز به آنچه خدا مىپسندد نباشد » .
« زيرا آدمى پس از مرگ جز با كردار خويش قرين نمىگردد » .