گسترش دانش :
« يا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ ما أُنْزِلَ إِلَيْكَ مِنْ رَبِّكَ »
« 1 »
« اى پيامبر ! آنچه را از طرف پروردگارت نازل شده است ، ( به مردم ) برسان . سپس براى تأكيد بيشتر اخطار مىكند كه « اگر از اين كار خوددارى كنى ( كه هرگز نمىكرد ) رسالت خود را تبليغ نكردهاى ! »
آنگاه به پيامبر كه گويا از واقعهء خاصّى اضطراب و نگرانى داشته ، دلدارى مىدهد و مىگويد : از مردم در اداى اين رسالت وحشتى نداشته باش ، زيرا « خداوند تو را از خطرات آنها نگاه خواهد داشت » ، و در پايان آيه به عنوان يك مجازات به آنهايى كه اين رسالت را انكار كنند و از روى لجاجت ، كفر ورزند مىفرمايد : « خداوند كافران را هدايت نمىكند » . راستى چه مسئله مهمّى در ماههاى آخر عمر پيامبر - هفتاد روز به رحلت وى مانده - مطرح بوده كه در اين آيه مساوى با عدم تبليغ رسالت شمرده شده ؟ ! در كتابهاى مختلف شيعه و سنّى روايات زيادى به صراحت مىگويد اين آيه درباره تعيين جانشين پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم و سرنوشت آينده مسلمين در غدير خم نازل شده است ، نه آنطورى كه مؤلف اين كتاب فرموده است ، درباره نشر و گسترش علم باشد ، زيرا با صدر و ذيل آيه و با نقل مفسّران و محدّثان بزرگ فريقين نمىسازد - م . »
« وَ أَمَّا السَّائِلَ فَلا تَنْهَرْ وَ أَمَّا بِنِعْمَةِ رَبِّكَ فَحَدِّثْ »
« 2 »
« و امّا سؤالكننده را از خود مران و نعمتهاى پروردگارت را بازگو كن ! »
« فَلَوْ لا نَفَرَ مِنْ كُلِّ فِرْقَةٍ مِنْهُمْ طائِفَةٌ لِيَتَفَقَّهُوا فِي الدِّينِ وَ لِيُنْذِرُوا قَوْمَهُمْ إِذا رَجَعُوا إِلَيْهِمْ لَعَلَّهُمْ يَحْذَرُونَ »
« 3 »
« چرا از هر گروهى از آنان طايفهاى كوچ نمىكند ( و طايفهاى در مدينه بماند ) ، تا در دين و معارف و احكام اسلام آگاهى يابند و به هنگامى كه ياران مجاهدشان از ميدان بازگشتند ، احكام الهى را به آنها تعليم دهند و از مخالفت با آن انذارشان نمايند ، باشد ( كه اين برنامه موجب شود ) كه آنها از مخالفت خدا بپرهيزند . »
هامش
( 1 ) - مائده / 67 .
( 2 ) - ضحى ( 93 ) آيههاى 10 - 11 .
( 3 ) - توبه ( 9 ) آيه 122 .