« اللَّه » چيست ؟ فرمود : « اوست كه در وقت نيازها و سختىها هر مخلوقى بهنگام نااميدى از تمام موجودات غيرخدا و گسستن رشتهء اسباب از هر آنچه جز اوست به او پناه مىبرد . اين بدان جهت است كه هر كس را كه در اين دنيا رئيس و بزرگ شمارند ، هر چه ثروت و سركشى او افزون باشد و نيازمنديهاى پايين دستها به سوى او فراوان گردد ، باز هم اينان نيازمنديها خواهند داشت كه اين افراد بزرگ شمرده توان برآوردن آنها را ندارند و همچنين خود اين افراد به ظاهر بزرگ نيازهايى دارند كه توان برآوردن آنها را ندارند ! از اين رو بهنگام ضرورت و احتياجش تنها به درگاه خدا رو مىآورد تا اينكه تمام گرفتاريهاى او را بر طرف مىسازد ، او دوباره به حالت شرك بر مىگردد ! مگر اين قول خداى عزّوجلّ را نشنيدهاى كه مىفرمايد :
« قُلْ أَ رَأَيْتَكُمْ إِنْ أَتاكُمْ عَذابُ اللَّهِ أَوْ أَتَتْكُمُ السَّاعَةُ أَ غَيْرَ اللَّهِ تَدْعُونَ إِنْ كُنْتُمْ صادِقِينَ بَلْ إِيَّاهُ تَدْعُونَ فَيَكْشِفُ ما تَدْعُونَ إِلَيْهِ إِنْ شاءَ وَ تَنْسَوْنَ ما تُشْرِكُونَ »
« 1 » از اين رو خداى عزّوجلّ به بندگانش مىفرمايد : اى نيازمندان به رحمت من ! همانا من شما را در هر حال نيازمند به خودم قرار داده و در هر زمانى ذلّت بندگى را بر شما مقرّر نمودهام ! بنابراين به سوى من آييد و هر كارى را كه شروع مىكنيد و اميد پايان دادن آن و رسيدن به نتيجه را داريد از درگاه من بخواهيد ! در آن صورت من اگر اراده كنم كه
هامش
( 1 ) - انعام / 41 - 40 : اى پيامبر به آنها بگو : اگر عذاب دردناك خداوند به سراغ شما بيايد و يا قيامت باآن همه هول و هيجان و حوادث وحشتناك برپا شود ، راست بگوييد آيا غيرخدا را براى بر طرف ساختن شدايد خود مىخوانيد ؟ بلكه تنها او را مىخوانيد ، او هم اگر بخواهد مشكل شما را بر طرف مىكند و شريكهايى كه براى خدا درست كرده بوديد همه را فراموش مىكنيد .