در راه گرفتار مىشد . طاعون به مغرب بسنده نكرد و به اندلس هم رسيد ولى چندان شديد نبود . از ميان اعيان كسانى كه در مغرب و اندلس مردند مىتوان از قاضى ابو يوسف حجاج بن يوسف قاضى مراكش نام برد كه در عصر خود در زهد و عدل و ادب نامآور بود . و نيز از الكاتب ابو الحكم بن هردوس مالقى و برادرش ابو الحسن كه از اجله طلبه بود و الكاتب ابو الحسن على بن زيد الاشبيلى و مشرف غرناطه ابو عمرو بن افلح و جمع كثيرى از اعيان طلبه و موحدين در شهرهاى مختلف « 1 »
طاعون تازه فروكش كرده بود كه عشاير صنهاجه در اواخر سال 572 ه / اوايل سال 1177 م شورش كردند . خليفه به جنگ ايشان رفت . برادر خود ابو حفص را در مراكش به جاى خود نهاد . چون به رباط هسكوره به منطقه اطلس در جنوب شرقى مراكش رسيد فرمان داد جايى براى لشكرگاه بنا كنند . پسر خود ابو يوسف يعقوب را در آنجا نهاد و خود در بيست و يكم ذو القعده به مراكش بازگرديد ولى ديرى نپاييد كه آن قبايل سر به فرمان نهادند و همه لشكر به مراكش بازگرديد . « 2 »
در اين مدت در اندلس نيز حوادثى رخ داد . ميان خليفه و كنت نونيو دولارا صاحب طليطله و آلفونسوى هشتم پادشاه قشتاله و آلفونسو هنريكيز پادشاه پرتغال در سال 568 ه / 1173 م صلح منعقد گرديد ولى چون خليفه در ماه شعبان سال 571 ه از اندلس بيرون آمد مسيحيان پيمان شكستند و عازم نبرد شدند .
در سال بعد ، يعنى سال 572 ه / 1177 م كه سال طاعون مراكش بود آلفونسوى هشتم پادشاه قشتاله و كنت نونيو دولارا به قصد تجاوز به اراضى اسلامى بيرون آمدند و شهر قونقه ( كونكه ) را كه بر فراز تپهاى در ملتقاى رود شقر و وقر در شمال شرقى اندلس بود مورد حمله قرار دادند و در ژانويهء سال 1177 م آن را محاصره كردند . ماريانا مىگويد كه قونقه از شهرهايى بود كه مسلمانان در اين منطقه احداث كرده بودند . زيرا نام آن در تواريخ روم و گوت نيامده است . پادشاه آراگون نيز در اين حمله شركت داشت زيرا در نبرد با مسلمانان با پادشاه قشتاله همپيمان شده بود . علاوه بر اينان جمعى از سرداران و
هامش
( 1 ) . ابن عذارى البيان المغرب ، القسم الثالث ص 109 و 110 . تاريخ ابن خلدون ، ج 6 / ص 240
( 2 ) . ابن عذارى البيان المغرب ، القسم الثالث ص 110