جابهجا شدن بيمارى ريه :
در اكثر حالات بيماريهاى ريه به بيماريهاى كبد تبديل مىشود ، چنانكه سرماى زياد و گرماى زياد بيمارى استسقا را در پى دارند ، و گاهى بيمارى ريه جاى خود را به بيمارى حجاب واگذار مىكند .
فصل چهارم معالجهء بيماريهاى ريه
دقت كن ! كه در باب آسم ( ربو ) و در باب تنفس چه گفتيم ، و بنگر كه كدامين انگيزهء از كدامين بيمارى در آن موجود است كه در اين بيمارى سهيم باشند .
ورزش دادن ريه وسيلهء فرياد بلند ، و به قوّت پف كردن مفيد است كه زائدههاى ريختنى را نرم مىنمايند .
به كار بردن داروهاى علاج بيماريهاى سينه ويژگيهايى دارند ، قرصها و انگشت پيچهايى هست كه اكثرا بايد بيمار در دهان نگه دارد و هرآنچه كمكم و به تدريج از دارو آب مىشود آن را ببلعد ؛ و اين در دهن نگه داشتن و به تدريج بلعيدن آب دارو بدين جهت است كه مرور لعابدار و در نزديكى قصبه به طول انجامد و از آنجا به راه ادامه دهد و به قصبه و ريه برسد .
بهويژه اگر در هنگام دارو در دهان نگه داشتن بيمار بر پشت دراز كشد و ماهيچههايى كه بر ريه و قصبه هستند سست شده باشند .
بايد كوشش كنى كه مادهء ناباب را به نزديكترين جانب ريه كه همانا مرى است ، متمايل كنى و اگر مانعى در قى كردن نباشد در عمل بيرون راندن مادهء ريختنى ، قى از هر وسيلهء ديگرى بهتر و مفيدتر است .
فصل پنجم موادى كه به ريه چنگ زدهاند و چارهء آنها
مادهاى كه به ريه چسبيده است ممكن است :
1 - مادهء رطوبى باشد .
2 - مادهء مركب از ريم باشد .
3 - مادهء خونى باشد .
4 - مادههاى گرم و رقيق ( كمحجم و آبكى ) باشند .
5 - مواّد غليظ باشند .
ممكن است ماده آنقدر غليظ و لزج باشد كه بركندن و بيرون دادنش به دشوارى صورت