گيرد . ممكن است آنقدر رقيق و آبكى باشد ، از بادى كه از سرفهء بيمار برخيزد تكان نخورد و رطوبت از باد سرفه منعقد شود و آنگاه باد آن را دور مىسازد اما نمىتواند بركند .
6 - يا ماده بسيار برهم انباشته است .
اگر خلط داخل سينه غليظ است ، در خشكانيدن آن زياد كوشش مكن ! كوشش كن كه خلط غليظ نرم گردد و پارهپاره شود و به آرامى و به تدريج تحليل برود .
پاره كردن خلط غليظ بسيار داراى اهميت است و از تحليل بردن آن مهمتر است .
در همهء داروهاى ريه ، عسل را به كار بر ! كه عسل دارو را به مقصد مىرساند ؛ زداينده است و نرمكننده ، و تو خودت طرز به كار بردن و تهيهء عسلاب را مىدانى !
فصل ششم داروهاى ساده و تركيبى سينه و دستور به كار بردن آنها
داروهاى پاكساز سينه از خلط انواع دارد و براى هر حالتى داروهايى هست .
1 - آرد باقلى ، عسلاب ، بزر كتان بوداده ، بادام ، شراب شيرينمزه ، كه شراب شيرينمزه براى باز كردن بندآمدنيهاى ريه بسيار كارى است اما گاهى در كبد راهبندانهايى به وجود مىآورد و سبب اين تناقض را در باب راجع به كبد مىفهمى !
از داروهاى سرد : تخم خيار و خيارچنبر و خربزه و كدو حلوايى را بشناس !
اگر تنها روغن معمولى ( روغن حيوانى ) را به كار برند ، بيش از آنكه خلط را پاكسازى كند به پخته شدن خلط كمك مىنمايد ، اما اگر روغن حيوانى را با عسل و بادام تلخ مخلوط كنند پخته كنندگى كمتر و پاكسازى بيشتر دارد .
داروى قوىتر : روغن و عسل و سقز درخت بنه و بادام تلخ و اسكنجبين پياز دشتى و شنبليله و كندر است .
خرماى هيرون ( نوعى از خرما ) دراينباره تأثير به سزا دارد .
قوىتر از خرماى هيرون : زيره و گاودانه و بيخ سوسن و بيخ جواشير و گندبيدستر همراه عسل است ، پياز دشتى پروردهشده و اصلاحشده را بسايند و با عسل قاطى كنند و معجون شود ، داروى خوبى است .
لوفاى بزرگ و زراوند ماده ( زراوند غلتان ) ، سياهدانه ، كرم زير سبوى آب كه بر سفال بر اخگر يا در تنور خشك گردد و سفيدرنگ شود و با عسل مخلوط كنند .
زنجفيل شامى همراه ادويهء ديگ ابزار ، نيز آب زنجفيل شامى بسيار مفيد است . بيخ ريواس در آسان بيرون دادن تف كردنيها تأثيربخش است . كاشن هم بهرهرسان است . موسير و بهويژه موسير خام و در درجهء دوم موسيرى كه يكبار در آب جوشيده يك غلت خورده است ، مفيد است .
زعفران در نيرو بخشيدن به اندامان نفسكش بسيار مؤثر است ، و نفس كشيدن را آسان