* هشام بن سالم ، از حبيب سجستانى نقل كرده كه گفته است : از امام باقر عليه السّلام شنيدم كه مىفرمود : خداوند چون ذريهء آدم را از پشت او بيرون كشيد تا از آنان به ربوبيت خود و نبوت هريك از پيامبران پيمان ستاند ، نخستين ميثاق كه بر نبوت از ايشان ستاند ، نبوت محمد بن عبد اللّه صلّى اللّه عليه و آله بود .
خداوند سپس به آدم عليه السّلام فرمود : بنگر چه مىبينى .
امام گويد : آدم به ذريهء خود كه ذرههايى بودند و آسمان را پر كرده بودند نگريست .
پس گفت : پروردگارا ، چقدر ذريهء من فراوانند . به دليلى آنان را آفريدهاى ، با ستاندن ميثاق از ايشان چه مىخواهى ؟
خداوند فرمود : تا مرا بپرستند ، چيزى شريك من نگيرند و به رسولان من ايمان آورند و از آنان پيروى كنند .
آدم عليه السّلام گفت : پروردگارا ، چه شده است كه مىبينم برخى از آنان از ديگران بزرگترند ، برخى نور بسيار دارند ، برخى نور اندك دارند و برخى هيچ فروغى ندارند ؟
خداوند فرمود : آنان را چنين آفريدهام تا در همهء حالتهايشان بيازمايم .
آدم گفت : پروردگارا اجازهء سخن مىدهى تا چيزى بگويم ؟
خداوند فرمود : سخن بگوى ؛ چه ، روح تو از روح من است ولى طبيعت تو از خلاف وجود و كينونت من .
آدم گفت : پروردگارا ، اگر آنان را بر الگويى يكسان ، با عمرى يكسان و روزىهايى برابر مىآفريدى ، هيچكدام بر ديگرى ستم نمىورزيدند و ميانشان هيچ كينه ، حسد و اختلافى در چيزى از چيزها نبود .
خداوند فرمود : اى آدم ، به وحى من سخن گفتى ، ولى به ضعف طبع خويش به رنج سختى افتادى كه تو را از آن آگاهىاى نيست و من اللّه پروردگار آگاهم . به علم خويش ميانشان تفاوت نهادهام و به مشيت من ، فرمانم در ميانشان جريان مىيابد . به سوى تقدير و تدبير من مىگروند و آفرينش مرا هيچ تبديلى نيست . جنيان و انسانها را براى آن آفريدهام كه مرا بپرستند . بهشت را هم براى هريك از آنان كه مرا بپرستد و از من فرمان برد و از پيامبرانم پيروى كند آفريدهام و هيچ از اين مرا باكى نيست [ دوزخ را هم براى هريك از آنان كه مرا نافرمانى كند و از پيامبرانم پيروى نكند خلق كردهام و مرا از اين باكى نيست ] . تو را و
الإختصاص ( اختصاص ) ( فارسى ) — صفحة 456
مساهمون: الشيخ المفيد
ص٤٥٦