فصل دوم : اصلاحات علوى
الف - فرياد عدالت و پژواك آن
192 . شرح نهج البلاغة - به نقل از ابوجعفر اسكافى - : [ امام على عليه السلام ] در دومين روز بيعت خود كه روز شنبه نوزدهم ذىحجّه بود ، بر منبر رفت ، خدا را حمد كرد و ستايش نمود و بر محمّد ، درود فرستاد . آنگاه ، نعمتهاى خداوند را بر مسلمانان ، برشمرد .
سپس از دنيا ياد كرد و مردم را به بىرغبتى در آن دعوت كرد و از آخرت ، ياد كرد و مردم را بدان ، ترغيب نمود . آنگاه فرمود :
« پس از حمد و ستايش خداوند ؛ به درستى كه چون پيامبر خدا قبض روح شد ، مردم ، ابوبكر را به خلافت رساندند . پس از آن ، ابوبكر ، عمر را به خلافت برگزيد .
عمر هم به روش ابوبكر ، عمل كرد . آنگاه ، خلافت را در شوراىشش نفره قرار داد و نتيجهء امر ، به حكومت عثمان ، منتهى شد و از او كارهايى سر زد كه نزد شما ناپسند و پسنديده بود ، تا اينكه محاصره و كشته شد . سپس با رغبت نزد من آمديد و از من خواستيد كه رهبرى شما را بپذيرم . همانا منهم مردى از شمايمكه سود و زيانم ، مانند شماست و خداوند ، ميان شما و اهل قبله درى را گشود . فتنهها مانند پارههاى شبِ تاريك ، روآورده است و بار حكومت را جز مردى استقامتپيشه ، بينا و آگاه از زير و بم حكومت ، برنتابد . من شما را بر روش پيامبرتان وا مىدارم و آنچه را بدان مأمورم ، در ميان شما به اجرا مىگذارم ، اگر پا به پايم استقامت ورزيد - و از خداوند ، مدد بايد جُست - .