نسخهء قديمى و نفيس و منحصربهفرد و مصور آن ترجمه در كتابخانه آستان قدس در مشهد موجود مىباشد . ( نسخه شماره 253 آ ) 5079 .
اين ترجمه را در عهد يكى از فرمانروايان و مرزبانان ايرانى ديار بكر و بدستور آن فرمانروا يكى از دانشمندان دربار او بنام : ابو منصور مهران بن مهران تأليف و تدوين كرده است .
مترجم در ديباچهء نسخه نامبرده مىگويد :
« چنين گويد : ابو منصور مهران بن مهران . . . چون نجم الدين شرف الاسلام فلك المعالى ، پهلوان الثغور خسرو ايران ، ملك ديار بكر ، الب اينانج قتلغ بك ، ابو المظفر الى بن تمرتاش بن ايل غازى بن ارتق ، شهاب امير المؤمنين . . . » در خدمت بخلق و نشر علوم نافعه همت داشت و چون علم طب - كه علم بهداشت مردمان مىباشد - بر ديگر علوم مقدم است ، و علم شناخت ادويه ، يعنى « هيولى علاج الطب » مقدمهء واجب اين علم است .
سلطان بترجمهء كتاب ديسقوريدوس از زبان سريانى به عربى همت گماشت »
آنگاه مىگويد : « كتاب ديسقوريدوس را فاضل جالينوس بسيار ستوده و الفاضل الربان حنين به پيروى از جالينوس نيز در ستايش آن كتاب در مقدمه ترجمهء آن از يونانى بسريانى بسى اطناب كرده است .
حنين كتاب ديسقوريدوس را براى رئيس اطباء بختيشوع بن جبرئيل از يونانى بسريانى ترجمه كرده است ، و سلطان نامبرده كسى را مىجست كه دو زبان سريانى و عربى را خوب بداند تا اين كتاب را براى وى از سريانى به زبان عربى ترجمه نمايد
پس ابو سالم الملطى را فرمان داد كه آن را ترجمه كند ، ولى ترجمهء او در زبان عربى فصيح نبود و كسى را مىجست كه اين ترجمه را تفسيرى نيكو نموده و آن را در قالبى ادبى بريزد
آنگاه يكى از دانشوران دربار خود را بنام : « ابو منصور مهران بن مهران » بر اين كار بگماشت ، و او نسخهء كتاب الحشائش ديسقوريدوس را از ترجمه عربى اصطفن بن بسيل بار ديگر در قالبى فصيح و ادبى ترجمه كرده است . . » .
و اينك نسخهء منحصره و مصور آن در كتابخانه آستان قدس موجود مىباشد .
اين نسخه از حيث قدمت و نفاست داراى اهميت بسيار و شايان توجه است
طبقات الأطباء والحكماء ( فارسى ) — صفحة 262
مساهمون: سليمان بن حسان الأندلسي ( ابن جلجل )
ص٢٦٢