تخطي إلى المحتوى الرئيسي

طبقات الأطباء والحكماء ( فارسى ) — صفحة 121

مساهمون:

ص١٢١
شرح
ابن حكيم اسكندرانى ، چنين نوشته شده است . اما دكتور « ماكس مايرهوف » در تحقيقات عالمانهء خود دربارهء مدرسهء اسكندريه و تاريخچهء انتقال علوم و معارف از اسكندريه به بغداد ( پايتخت خلافت اسلامى ) ضمن سخن از « انقيلاوس » مىگويد : « صاحب اين نام و ضبط صحيح آن هنوز روشن نشده است . اين نام گاهى ما را به ياد ( اتكسيلاوس ) ساحر - كه در عهد امپراطور اوغسطس مىزيسته - مىافكند ، و ممكن است ضبط درست اين نام : نيكولاوس ، يا هيروكلس ، يا اركيلاوس ، يا مانند آنها باشد » ، ( كتاب : التراث اليونانى » ترجمهء دكتور بدوى ص 47 ) . ( 6 ) - اين مطلب را قفطى در ترجمه احوال انقيلاوس با اندكى اختلاف چنين بيان نموده است : ( انقيلاوس از سخنان پراكندهء جالينوس كتابى مشتمل بر سيزده مقاله تأليف كرد ، اين - كتاب در « اسرار الحركات » نوشته شده و موضوع آن مردان و زنانى است كه نزديكى مىكنند و داراى بيمارى مزمنه مىباشند و بيان عواقب وخيمه و كيفيت علاج آن ص 71 ) . در اينجا ناشر اين مطلب را از ابن جلجل گرفته و سپس مناقشهء دكتر مايرهوف را دربارهء اين مطلب به تفصيل شرح داده مىگويد : چگونه ممكن است كه جالينوس سيزده كتاب در يك موضوع يعنى دربارهء صاحبان بيماريهاى مزمنه كه نزديكى مىكنند ، نوشته باشد ؟ ظاهرا ناشر و دكتر مايرهوف مقصود ابن جلجل را كه مىگويد : « و هو الذى جمع من منثور كلام جالينوس ثلاثة عشر مقاله فى اسرار الحركات » و همچنين غرض قفطى را كه عين اين مطلب را با اندكى تغيير عبارت از ابن جلجل روايت نموده درست درك نكرده‌اند ، مقصود ابن جلجل همان است كه در ترجمه فارسى متن نوشته شده كه : انقيلاوس از مجموع سخنان پراكندهء جالينوس ( دربارهء صاحبان بيماريهاى مزمنه و نزديكى آنها و بيماريها و مفاسدى كه از نزديكى اين‌گونه بيماران توليد مىشود و چگونگى علاج آن ) كتابى در سيزده مقاله تأليف كرده است . پس از آن ناشر مىگويد : دكتر مايرهوف دربارهء كتاب : « اسر الحركات » اعتراض نموده و گفته است كه در منابع ديگر در فهرست تأليفات جالينوس كتابى بنام اسرار الحركات ديده نشده است ؟ بلى يك نسخه از ترجمه عربى دو كتاب بنام « اسرار النساء » و « اسرار الرجال » در كتابخانه مسجد آيا صوفيا در شهر استانبول به شماره 4838 موجود است ، تأليف اين دو كتاب را به جالينوس نسبت مىدهند .( SITZ - BER . D . PR . A . K . D . W . PH . - H . KL . XXVIII , I 928 , S . 543 )ناشر مىگويد : برچشتريسر اين دو كتاب را خوانده و خلاصه مندرجات آنها را براى من نقل كرد كه بطور كلى با روايت قفطى دربارهء كتاب اسرار الحركات مباينت دارد ( كتاب التراث - اليونانى ص 48 حاشيه 1 ) . در حقيقت كتاب : « اسرار الحركات » از تاليفات انقيلاوس بوده نه از تأليفات جالينوس .