اطمينان پيدا شود ، هر چند اين يقين يا اطمينان از راه دستگاههاى تعيين وقت حاصل شود كه
توسط متخصصان مورد وثوق استخراج گرديده است . همچنين اعتماد بر شهادت دو مرد
عادل يا شهادت يك خبره كه از گفته أو وثوق پيدا شود يا انسان وقت شناس مورد وثوق -
خواه عادل باشد يا نه - جايز است ، ولى اعتماد به شهادت يك مرد عادل غير خبره محل
اشكال است .
" مسأله 695 " نابينايان وكساني كه در زندان هستند وقدرت تشخيص وقت را
ندارند ، بنابر احتياط واجب تا زماني كه يقين به فرا رسيدن وقت پيدا نكنند نبايد مشغول نماز
شوند .
" مسأله 696 " اگر انسان به واسطه ابر يا حوادث آسمانى ديگر - مانند
خورشيد گرفتگى - كه مانع از يقين كردن همه مردم است نتواند در أول وقت نماز به داخل
شدن وقت يقين كند ، چنانچه گمان داشته باشد وقت داخل شده مىتواند مشغول نماز
شود ، هر چند احتياط در تأخير است وتا ممكن است اين احتياط ترك نشود .
" مسأله 697 " اگر كسى بدون احراز يكى از راه هايى كه در مسأله " 694 " بيان شد
مشغول نماز شود ، نمازش باطل است ، مگر اين كه معلوم شود كه همه نماز در وقت واقع
شده وقصد قربت نيز داشته است .
" مسأله 698 " اگر كسى با احراز يكى از راههايى كه در مسأله " 694 " گفته شد نماز
بخواند وبعد از نماز معلوم شود كه همه نمازش در خارج وقت خوانده شده ، نمازش باطل
است . واگر مقدارى از آن را داخل وقت خوانده باشد بنابر مشهور صحيح است ، ولى
خالى از اشكال نمىباشد وبنابر احتياط دوباره آن را بخواند .
" مسأله 699 " اگر با احراز يكى از راههايى كه در مسأله " 694 " گفته شد مشغول
نماز شود ودر بين نماز بفهمد كه هنوز وقت داخل نشده ، نماز أو باطل است ، واگر در
بين نماز وقت داخل شده باشد بنابر مشهور نماز أو صحيح است ، ولى خالى از اشكال
نمىباشد وبنابر احتياط دوباره آن را بخواند .
" مسأله 700 " اگر يقين كند وقت داخل شده ومشغول نماز شود ودر بين نماز شك
كند وقت رسيده يا نه ، نماز أو باطل است ، ولى اگر در بين نماز يقين داشته باشد كه وقت
شده وشك كند آنچه پيش از آن خوانده در وقت بوده يا نه ، با احتمال توجه به وقت در أول
نماز ، نمازش صحيح است .
" مسأله 701 " اگر يقين كند كه وقت نماز داخل شده ومشغول نماز شود وبعد از
نماز شك كند كه نمازش در وقت خوانده شده يا نه ، بنابر احتياط نمازش را دوباره بخواند .
توضيح المسائل ( فارسي ) — صفحة 135
مساهمون: الشيخ المنتظري
ص١٣٥