وسيعى را اشغال خواهد كرد كه تسلط بر آن امكانپذير نخواهد بود ، تقاضاى مسلمانان را رد كرده است !
البته همانطور كه كميسيون مزبور اظهارنظر مىكند اين منطقه سرزمينى است پهناور ولى بايد توجّه داشت كه جمعيت آن از جمعيت بسيارى از استانهاى هند كمتر است . شايد تقسيم كردن كشورى مانند جمهورى آمبالا كه اكثريت جمعيت آن را هندوها تشكيل مىدهند ، از مشكلات تنظيم و ترتيب امور آن كشورها بكاهد ، ولى با تقسيم كردن اين منطقهها حقوق اقليتهاى غير مسلمان ، محفوظ خواهد ماند و نيز ضرورت دارد كه نه دولت انگليس از اين طرح بيمناك شود و نه هندوها نگران باشند .
مسلّم است كه كشور هند بزرگترين كشورهاى اسلامى جهان است و اگر مسلمانان بخواهند آثار تاريخى و معالم فرهنگ و تمدن خود را حفظ كنند چارهاى ندارند جز اينكه حكومت مركزى مستقلى براى خودشان تشكيل دهند و نيز با اصرار و تأكيد تمام بايد گفت مشكل هند هيچگاه حل نخواهد شد مگر اينكه تقاضاى مسلمانان پذيرفته شود !
وضع مسلمانان طورى است كه انگليسىها نيز در موارد مختلف ، مخصوصاً در مورد امنيت داخلى هند كمكها و مساعدتهاى مسلمانان را انكار نمىكنند . نكتهء مهم ديگر اين است كه اگر براى مسلمانان وطنى تعيين نشود چگونه مىتوان از آنان توقع وطندوستى داشت !
در اين صورت اگر به مسلمانان هند اجازه داده شود تا در قالب سياست هند ، دولت مركزى به وجود آورند ، بديهى است در برابر هر نوع هجومى از خارج جبههاى ايجاد خواهند كرد و در عين حال ، اين جبهه براى مقاومت در برابر افكار تخريبى داخلى نيز دژى محكم و مستحكم خواهد بود . مسلمانان پنجاب 56 درصد از مجموع
مفخر شرق سيد جمال الدين اسد آبادى (فارسى) — صفحة 549
مساهمون: أحمد أمين
ص٥٤٩