كه خواب است جماع نمايد ، يك كفاره بر أو واجب مىشود ، وروزه زن صحيح
است وكفاره هم بر أو واجب نيست .
( مسأله 1691 ) اگر مرد زن خود را يا زن شوهر خود را مجبور كند كه
غير جماع كارى ديگر كه روزه را باطل مىكند بجا آورد ، بر هيچ يك از آنها كفاره
واجب نيست .
( مسأله 1692 ) كسى كه بواسطة مسافرت يا مرض روزه نمىگيرد ،
نمىتواند زن روزهدار خود را مجبور به جماع كند . ولى اگر أو را مجبور نمايد
كفاره بر مرد نيز واجب نيست .
( مسأله 1693 ) انسان نبايد در بجا آوردن كفاره كوتاهى كند ، ولى لازم
نيست فورا آن را انجام دهد .
( مسأله 1694 ) اگر كفاره بر انسان واجب شود وچند سال آن را بجا
نياورد چيزى بر آن اضافه نمىشود .
( مسأله 1695 ) كسى كه بايد براي كفاره يك روز شصت فقير را طعام
بدهد ، نمىتواند به هر كدام از آنها به بيشتر از يك مد كه تقريبا ده سير است طعام
بدهد يا يك فقير را بيشتر از يك مرتبه سير نمايد ، وزيادى را از كفاره حساب
نمايد ولى مىتواند براي هر يك از عيالات فقير اگر چه صغير باشند يك مد به آن
فقير بدهد .
( مسأله 1696 ) كسى كه قضاى روزه رمضان را گرفته ، اگر بعد از ظهر
عمدا كارى كه روزه را باطل مىكند انجام دهد ، بايد به ده فقير هر كدام يك مد
كه تقريبا ده سير است طعام بدهد واگر نمىتواند ، سه روز روزه بگيرد .
جاهائى كه فقط قضاى روزه واجب است
( مسأله 1697 ) در چند ، مورد قضاى روزه بر انسان واجب است
وكفاره واجب نيست :
( أول ) آن كه در شب ماه رمضان جنب باشد وبه تفصيلي كه در مسأله
( 1639 ) گفته شد تا اذان صبح از خواب دوم بيدار نشود .