احكام مساقات ( آبيارى ) ومغارسه ( درختكارى )
( مسأله 2256 ) اگر انسان با شخصي چنين قراداد كند كه درختان ميوه أي را كه
ميوه آنها مال أو است يا اختيار ميوه آنها با أو است تا مدتي معين به آن شخص واگذار
مىكند كه آنها را رسيدگى نموده وآبيارى كند ودر عوض مقداري از آن ميوهها را كه
قرار مىگذارند براي خود بردارد . أين معامله را مساقات مىگويند .
( مسأله 2257 ) معامله مساقات در درختهائى كه ميوه نمىدهند مثل بيد وچنار
صحيح نيست ودر مثل درخت حنا كه از برگ آن استفاده مىكنند اشكال دارد .
( مسأله 2258 ) در معامله مساقات لازم نيست صيغه بخوانند بلكه اگر صاحب
درخت به قصد مساقات آن را واگذار كند وكسى كه كار مىكند به همين قصد مشغول كار
شود معامله صحيح است .
( مسأله 2259 ) مالك وكسى كه رسيدگى درختها را به عهده مىگيرد بايد بالغ
وعاقل باشند وكسى آنها را مجبور نكرده بأشد ، ونيز مالك بايد سفيه نباشد ،
يعنى مال خود را در كارهاى بيهوده مصرف نكند .
( مسأله 2260 ) مدت مساقات بايد معلوم بأشد واگر أول آن را معين وآخر آن را
موقعى قرار دهند كه ميوه آن سال بدست مىآيد صحيح است .
( مسأله 2261 ) بايد سهم هر كدام نصف يا ثلث حاصل ، ومانند اينها بأشد واگر
قرار بگذارند كه مثلا صد من از ميوهها مال مالك وبقيه مال كسى بأشد كه كار مىكند
معامله باطل است .
( مسأله 2262 ) بايد قرار معامله مساقات را پيش از ظاهر شدن ميوه بگذارند
واگر بعد از ظاهر شدن ميوه وپيش از رسيدن آن قرار بگذارند چنانچه كارى مانند
آبيارى كه براي پرورش درخت لازم است باقي نمانده بأشد معامله صحيح نيست ،
اگر چه احتياج بكارى مانند چيدن ميوه ونگهدارى آن داشته بأشد . بلكه اگر كارى كه