براي پرورش درخت لازم است باقي مانده بأشد صحت معامله محل اشكال است .
( مسأله 2263 ) معامله مساقات در بوته خربزه وخيار ومانند اينها بنابر احتياط
صحيح نيست .
( مسأله 2264 ) درختى كه از آب باران يا رطوبت زمين استفاده مىكند وبه آبيارى
احتياج ندارد اگر به كارهاى ديگر مانند بيل زدن وكود دادن محتاج بأشد معامله
مساقات در آن صحيح است .
( مسأله 2265 ) دو نفرى كه معامله مساقات كرده اند با رضايت يكديگر مىتوانند
معامله را به هم بزنند . ونيز اگر در ضمن قرارداد مساقات شرط كنند كه هر دو يا يكى از
آنان حق به هم زدن معامله را داشته باشند مطابق قرارى كه گذاشتهاند به هم زدن معامله
اشكال ندارد . واگر در ضمن معامله مساقات شرطي كنند وآن شرط عملي نشود كسى
كه شرط به نفع أو است مىتواند معامله را به هم بزند .
( مسأله 2266 ) اگر مالك بميرد معامله مساقات به هم نمىخورد وورثه اش بجاى أو
خواهند بود .
( مسأله 2267 ) اگر كسى كه پرورش درختها به أو واگذار شده بميرد چنانچه در عقد
شرط نكرده باشند كه خودش آنها را پرورش دهد ورثه اش بجاى أو مىباشند ،
وچنانچه خودشان عمل را انجام ندهند وأجير هم نگيرند حاكم شرع از مال ميت أجير
مىگيرد وحاصل را بين ورثه ميت ومالك قسمت مىكند ، واگر قرار داد كرده باشند كه
خود أو درختها را پرورش دهد ، با مردن أو معامله به هم مىخورد .
( مسأله 2268 ) اگر شرط كند كه تمام حاصل براي مالك بأشد مساقات باطل
است . وميوه مال مالك مىباشد وكسى كه كار مىكند نمىتواند مطالبه اجرت نمايد ،
ولى اگر باطل بودن مساقات به جهت ديگر بأشد مالك بايد مزد آبيارى وكارهاى
ديگر را به مقدار معمول به كسى كه درختها را رسيدگى كرده بدهد . ولى اگر مقدار معمول
بيشتر از مقدار قرار داد بأشد دادن زيادى محل اشكال است .
( مسأله 2269 ) اگر زمينى را به ديگرى واگذار كند كه در آن درخت بكارد وآنچه