1 . پيدايش افسانهء عبد الله سبأ 47 - 41
هزار سال است اين افسانه ، زبانزد نويسندگان و مورّخان است .
مورّخان مىگويند : گردانندهء اين صحنه ، مردى به نام عبدالله بن سبأ و يهودى مذهب بوده و در زمان عثمان به ظاهر اسلام آوره است تا بتواند نقشههاى فتنهانگيز خود را در ميان مسلمانان به اجرا در آورد .
مىگويند : اين مرد دو موضوع را تبليغ مىنمود :
1 . رجعت پيغمبر ( ص ) بعد از وفات .
2 . اين كه هر يك از پيغمبران وصيّى داشته ، و وصىّ پيغمبر آخر زمان ، على ( ع ) است ، و عثمان غاصب حقّ اوست . پس مىبايد عليه عثمان قيام كرد و حق را به اهلاش باز گردانيد !
مىگويند : شورش عليه عثمان ، در نتيجهء همين تبليغات بوده ! و شورشيان را كه جماعتى از صحابه و تابعين تشكيل مىدادند ، مىگويند : به عبد الله بن سبأ گرويده بودند و ايشان را « سبائيه » مىنامند .
مىگويند : در جنگ جمل كه خارج بصره روى داد ، سبائيه به منظور فتنهانگيزى در دل شب به ميان دو لشكر رفته ، بامدادان بدون اطلاع فرماندهان شروع به تير اندازى كرده ، جنگ را ناگهان برپا نمودند . پس منشأ همهء اين فتنهها ، اين مرد يهودى بوده است . و هموست كه عقيدهء به رجعت و وصايت على ( ع ) را ميان مسلمانان انتشار داد ! !
2 . راويان افسانهء عبدالله بن سبأ 67 - 48
مورّخان از نويسندگان معاصر و غير معاصر ، اين افسانه را از شخصى به نام سيف بن عمر نقل مىكنند و نامبردگان زير مشهورترين آنان مىباشند :
1 . ابن اثير .
2 . ابن كثير .
3 . ابن خلدون .