درباره اينكه مورد خطاب آيه كيست اختلافست : 1 - گفتهاند مهاجرانند فقط ( از ابن عباس و سدى ) . 2 - گفتهاند دربارهء ابن مسعود و ابى بن كعب و معاذ جبل و سالم مولى ابى حذيفه است ( از عكرمه ) . 3 - مراد فقط اصحاب رسول اللَّه « ص » هستند ( از ضحاك ) . 4 - مورد خطاب صحابه پيغمبر « ص » ميباشند ولى آيه شامل ديگران هم مىشود . سپس خداوند بذكر مناقب آنها مىپردازد و ميفرمايد : تَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ : « امر بطاعت مىكنيد » . وَ تَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ : « و نهى از معاصى مينمائيد » . گاهى سؤال مىشود كه كار قبيح نيز براى انسان معلوم و معروف است پس چرا فقط خوبى را معروف ناميده ؟ جواب اينست كه قبيح و زشتى از نظر پستى بمنزله گمنام و ناشناس قرار داده شده و خوبى هم جليل القدر شناخته شده كه بواسطه روشنى و جلوهاش جلالت قدرش معروف و شناخته شده است . وَ تُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ : « بتوحيد و عدل و دينش ايمان ميآوريد » . وَ لَوْ آمَنَ أَهْلُ الْكِتابِ : « اگر پيغمبر اسلام و آنچه بر او نازل شده تصديق ميكردند » . لَكانَ خَيْراً لَهُمْ : « اين ايمان در دنيا و آخرت براى ايشان خير و سعادت است » زيرا در دنيا بواسطهء ايمان از قتل نجات پيدا ميكنند و در آخرت از عذاب به بهشت نايل مىشوند . مِنْهُمُ : « بعضى از اهل كتاب » . الْمُؤْمِنُونَ : « معترفند به آنچه كتابشان بر آن دلالت دارد » كه عبارت است از صفات پيغمبر ما و بشارت به بعثت او مثل عبد اللَّه بن سلام و اصحاب و دوستان يهودى او كه ايمان آوردند و مثل نجاشى و اصحاب او از نصارى .
ترجمه تفسير مجمع البيان (فارسى)ج ۴ — صفحه 202
پدیدآورندگان: الشيخ الطبرسي
ص۲۰۲