2327 - واقف بر عيب
از سولون حكيم پرسيدند : دشوارتر بر انسان چيست ؟ گفت : وقوف بر عيب خود و امساك از آنكه فايدهاى براى او ندارد .
* يكى « ديو جانس » را در حسب طعنه زد . حكيم گفت : حسب من بر من عيب است و تو بر حسب خود عيبى .
2328 - قطب فلك اعلى
اكثر مردم چنين پنداشتهاند كه : قطب فلك اعلى يا داخل و يا در وسط حقيقى شكل اهليلجى است كه اهل هند آن را به « سمكه » و عرب به « فأس الرحى » نامند . اين توّهم ، باطل است . قطب معدل بر حدّ قوسى است كه ازجملهء كواكب آن قوس دو كوكب بر بدن دبّ واقع شده و جهابذهء فن هيأت به اين معنى مصرّحاند كه « عبد الرحيم صوفى » ، صاحب « صور الكواكب » گفته است :
نزديكتر كوكبى بر قطب شمالى ، كوكب دبّ اصغر است و كواكب دبّ اصغر من نفس الصوره هفت كوكب مىباشند . سه كوكب از آن كواكب بر ذنب آن است كه اوّل و دوّم و سوّم باشند . اوّلين آنها از قدر ثالث است كه بر طرف سر ذنب آن واقع شده و آن دو كوكب ديگر از قدر رابع مىباشند و آن چهار ديگر بر مربع مستطيل بدن دبّ اتّفاق افتاده و دو از آن چهار آنانند كه خفى و متّصل به ذنب و از چهار و پنجم كواكب دب مىباشند و دوى ديگر كه تالى ايشانند ، شعلهور و ششم و هفتم كوكب دبّاند . عرب آنها را « بنات النّعش صغرى » و « كوكبين نيّرين » را كه بر مربعاند ، « فرقدين » گويند و نيّرى را كه بر طرف ذنب است ، « جدى » خوانند و بر كوكب انور از فرقدين به استقامت فرقدين كوكب خفى است . خارج از صورت دبّ و از قدر رابع است .
« بطلميوس » آن را به « خارج الصّوره » مسمّى نموده و به سطرى از كواكب خفيّه متّصل به كوكب است كه بر ذنب دبّ واقع شده و در آن سطر تقويسى است . چون تقويس سطر اوّل و آن دو قوس به سطحى كه مشابه به حلقهء « سمكه » و « مسمّى » به « فأس الرحى » است . محيط و قطب درميان « فأس » مىباشد و قطب معدل النّهار حديهء قوس اوّل و در نزد اقرب كوكبى در سطر به جانب جدى است . انتهى كلام « عبد الرحيم » و « علّامه » در كتابش موسوم به « نهايت الادراك » و غير « علّامه » همچنين گفتهاند .