" المجالس والمسايرات " قاضى نعمان مؤلف فاطمي ( م 363 ) وجود دارد . مثال دوم در
موردى است كه ابن طاووس دو قطعه از " كتاب مؤرخ ولغوى محمد بن حبيب "
( م 245 ) نقل مى كند . ابن طاووس در نسخهاى كه در سال 373 استنساخ شده بود
استفاده كرده كه ظاهرا عنوان تأليف بر روى آن نيامده بوده است . اين دو قطعه مربوط به
دعاهايى است كه خداوند أجابت كرده است . بنابراين محتمل است كه آنها را از " كتاب
من استجيب ( ت ) دعوته " ، كتاب مفقود محمد بن حبيب نقل شده باشد . در باره برخى از
تأليفات باقي مانده ، ابن طاووس به تحريرهائى از آنها دسترسى داشته كه اكنون در
دسترس ما نيست يك نمونه " أوائل المقالات " شيخ مفيد است .
هيچكدام از كتابهايى كه ابن طاووس نقل كرده به زبان فارسي نيست . در يك
مورد مى گويد : أو تأليفى را كه أصل آن فارسي بوده ديده وآن را براي ترجمه داده است . 125
در مورد ديگرى از يك ترجمه عربي كه در أصل فارسي بوده نقل مى كند . 126 قرائنى براي
تقويت اين نظر وجود دارد كه وى فارسي نمى دانسته است . اما اين مسأله چندان قطعي
نيست وآن اينكه اگر هم فارسي نمى دانسته لازمهاش اين نيست كه كتابخانه ء وى هيچ
تأليفى در آن زبان نداشته باشد .
فصل هشتم :
ابن طاووس وكفعمى
در فاصله ء ميان در گذشت ابن طاووس وروى كار آمدن صفويه ، نويسندهاى كه
بيشترين ارجاع را به منابع مورد استفاده ابن طاووس مى دهد كفعمي است . 127 أو نه فقط
هامش
125 . نك - › كتاب نزهة الكرام .
126 . نك - › احكام جاماسب ; مق : - › كتاب حماقة الإباحة .
127 . در باره ء كفعمي علاوة بر ارجاعاتى كه در باب دوم فصل هشتم آمده نك : عاملي ، امل 1 / 28 -
29 ; روضات 1 / 20 - 24 ; قمى ، فوائد 7 - 8 ; أعيان 5 / 336 - 358 ; بروكلمان ، ذيل