إِلَّا الْمَوَدَّةَ فِي الْقُرْبى
نازل شد ؛ رسول خدا فرمود : به خويشان و نزديكانم بپيونديد و آنان را دوست بداريد .
( 831 ) عبد الملك بن ميسره گفت از طاوس شنيدم ؛ گفت : مردى از ابن عباس سؤال كرد ؛ قربى در آيه
إِلَّا الْمَوَدَّةَ فِي الْقُرْبى
چه كسانى هستند ؟
سعيد بن جبير كه در آن جا حضور داشت در جواب سئوالكننده گفت : فقط خويشاوندان آل محمد صلى اللَّه عليه و آله مورد نظر آيهء شريفه است .
عبد اللَّه بن عباس گفت : اى ابو سعيد ! در جواب تعجيل كردى . بدان منظور اقرباى رسول اللَّه صلى اللَّه عليه و آله از قريش است . « 1 » ( 832 ) يوسف بن مهران نقل كرد ، ابن عباس در تفسير آيه
قُلْ لا أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْراً إِلَّا الْمَوَدَّةَ فِي الْقُرْبى
بيان كرد پيامبر فرمود :
ان تودّونى في قرابتى و لا تؤذونى
يعنى به خويشان من مودّت كنيد و به آنان اذيت و آزار نرسانيد « 2 » .
( 834 ) شعبى مىگويد : اهل كوفه در معناى آيه شريفه فوق با من اختلاف كردند ، نامهاى به ابن عباس مفسّر مشهور قرآن نوشتم تا مفهوم و تفسير كلام خدا را مشخص كند .
ابن عباس در جواب نوشت :
قُلْ لا أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْراً إِلَّا الْمَوَدَّةَ فِي الْقُرْبى
.
اراده و قصد خداى تعالى از اين آيه شريفه مواصلت و پيوند با خويشاوندان رسول اللَّه صلى اللَّه عليه و آله است كه به اهل بيت آن حضرت اكرام و احترام كنيد .
( 835 ) ابى صالح از قول ابن عباس نقل كرد :
وقتى رسول اللَّه صلى اللَّه عليه و آله به شهر مدينه مهاجرت كرد ، دستش از مال و اموال خالى بود .
چون همهء دارايى و اموال را در مكّه به جا گذاشته ، در حالى كه در مدينه مخارج و
هامش
( 1 ) ابن راهويه از عبد اللَّه بن حميد همين روايت را در سندش نقل كرده است .
( 2 ) همين روايت را عامر شعبى نيز از ابن عباس نقل كرده فقط به جاى لا تؤذونى نوشته بود لا تكذّبونى ؛ روايت 833 / شواهد التنزيل همين كتاب .