هر ماه را سى روز است ، كه نام آنها نيز مأخوذ از اسامى ايزدان است .
هفت روز اول ماه به ترتيب بنام اوهرمزد و شش امهوسپندان ناميده مىشود « 1 » . بعد از ماه آخر پنج روز اندرگاه ، خمسه مسترقه ، بر 360 روز سال اضافه ميكردند و هر يك از اين پنج روز را بنام يكى از گاثاهاى پنجگانه ميخواندند .
اعياد فصول سال را گاهانبار ميگفتهاند ، كه عده آنها شش بوده و هر يك پنج روز امتداد داشته است . در اين ايام بر طبق احكام مقرره بعضى مراسم « 2 » را اجراء و گوسفند قربانى ميكردهاند . اسامى اوستايى گاهانبارها از اين قرار است « 3 » .
1 - ميذيوى زرمى
Maidhyoi - zaremaya
( در ماه ارديبهشت )
2 - ميذيوى شم
Maidhyoi - sham
( در ماه تير )
3 - پيتش ههى
Paitish - hahya
( در ماه شهريور )
4 - اياثرم
Ayathrima
( در ماه مهر )
5 - ميذيايرى
Maidhyairya
( در ماه دى )
6 - همسپتمئيدى
Hamaspathmaedaya
گاهانبار ششم يا همسپت مئيدى ، كه در پنج روز اندرگاه ( خمسه مسترقه ) واقع ميشد ، در آغاز عيد اموات بوده و ده شبانهروز امتداد داشت ، در يشت سيزدهم اوستا ( فروردين يشت ، بند 52 - 49 ) مذكور است ، كه در موقع همسپت مئيدى ، فروشىها يا ارواح مؤمنين در مدت ده شب بمسكن مردم نزديك مىشوند و تقاضاى صدقه و قربانى دارند ، به همين سبب است ، كه اين « روز اموات » را فرورديگان
هامش
( 1 ) - بالاتر ص 181 را بهبينيد . عقيده دانشمندان بر آنست ، كه تقسيم ماه بهفته در ايران باستان معمول نبود ( رك گيگر ، تمدن ايران شرقى در عهد باستان- Kultur im Altertum Ostiranische؛ ص 316 ) . اما ما ، چنان كه شرح آن بيايد ، بقراينى برميخوريم ، مبنى بر اينكه در گاه شمارى عهد ساسانى هفته وجود داشته است .
( 2 ) - دينكرد ، كتاب 8 ، فصل 7 ، فقره 3 - 1 .
( 3 ) - بيرونى نام گاهانبارها را بلهجه خوارزمى آورده است ( آثار الباقيه ، ص 38 - 237 ، ترجمه زاخو ص 225 ) ، اما ترتيب آن با ترتيب اوستايى فرق دارد .