چون كسى نيست كه در آخرت به كمترين نصيبى رسيده است .
حكمت 371
ارزشهاى والاى اخلاقى
( اخلاقى ، معنوى ، اجتماعى ) و درود خدا بر او ، فرمود :
هيچ شرافتى برتر از اسلام ، و هيچ عزّتى گرامىتر از تقوا ، و هيچ سنگرى نيكوتر از پارسايى ، و هيچ شفاعت كنندهاى كار سازتر از توبه ، و هيچ گنجى بىنياز كنندهتر از قناعت ، و هيچ مالى در فقر زدايى ، از بين برندهتر از رضايت دادن به روزى نيست .
و كسى كه به اندازه كفايت زندگى از دنيا بردارد به آسايش دست يابد ، و آسوده خاطر گردد ، در حالى كه دنيا پرستى كليد دشوارى ، و مركب رنج و گرفتارى است ، و حرص ورزى و خود بزرگ بينى و حسادت ، عامل بىپروايى در گناهان است ، و بدى ، جامع تمام عيبها است .
حكمت 372
عوامل استحكام دين و دنيا
( علمى ، اخلاقى ، اقتصادى ) و درود خدا بر او ، فرمود : ( به جابر بن عبد اللَّه انصارى فرمود ) اى جابر ! استوارى دين و دنيا به چهار چيز است : عالمى كه به علم خود عمل كند ، و جاهلى كه از آموختن سرباز نزند ، و بخشندهاى كه در بخشش بخل نورزد ، و فقيرى كه آخرت خود را به دنيا نفروشد .
پس هر گاه عالم علم خود را تباه كند ، نادان به آموختن روى نياورد ، هر گاه بىنياز در بخشش بخل ورزد ، تهيدست آخرت خويش را به دنيا فروشد .
اى جابر ! كسى كه نعمتهاى فراوان خدا به او روى كرد ، نيازهاى فراوان مردم نيز به او روى آورد ، پس اگر صاحب نعمتى حقوق واجب الهى را بپردازد ، خداوند نعمتها را بر او جاودانه سازد ، و آن كس كه حقوق واجب الهى در نعمتها را نپردازد ، خداوند ، آن را به زوال و نابودى كشاند .
حكمت 373
مراحل امر به معروف و نهى از منكر
( اخلاقى ، اجتماعى ، سياسى ) و درود خدا بر او ، فرمود : ( ابن جرير طبرى در تاريخ خود از عبد الرحمن بن ابى ليلى فقيه نقل كرد ، كه براى مبارزه با حجّاج به كمك ابن اشعث برخاست ، « 1 » براى تشويق مردم گفت من از على عليه السّلام « كه خداوند درجاتش را در ميان صالحان بالا برد ، و ثواب شهيدان و صدّيقان به او عطا فرمايد » در حالى كه با شاميان رو برو شديم شنيدم كه فرمود ) اى مؤمنان ! » هر كس تجاوزى را بنگرد ، و شاهد دعوت به منكرى باشد ، و در دل آن را انكار كند خود را از آلودگى سالم داشته است ، و هر كس با زبان آن را انكار كند پاداش آن داده خواهد شد ، و از اوّلى برتر است ، و آن كس كه با شمشير به انكار بر خيزد تا كلام خدا بلند و گفتار ستمگران پست گردد ، او را رستگارى را يافته و نور يقين در دلش تابيده .
حكمت 374
مراحل امر به معروف و نهى از منكر
( اخلاقى ، اجتماعى ، سياسى ) و درود خدا بر او ، فرمود : ( و همانند حكمت گذشته ، سخن ديگرى از امام نقل شد ) گروهى ، منكر را با دست و زبان و قلب انكار مىكنند ، آنان تمامى خصلتهاى نيكو را در خود
هامش
( 1 ) عبد الرّحمان ، پدرش از اصحاب رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله و سلّم است ، و از پيامبر حديث نقل كرده ، و در ركاب امام على عليه السّلام در جنگ جمل حضور داشت ، عبد الرّحمان بر ضد عبد الملك مروان با همدستى ابن أشعث قيام كرد و در واقعهء « دير جماجم » در سال 83 هجرى كشته شد .