تخطي إلى المحتوى الرئيسي

نهج البلاغه ( فارسى ) — صفحة 571

مساهمون:

ص٥٧١
پس چندان كه مىتوانى زشتىها را بپوشان ، تا آن را كه دوست دارى بر رعيّت پوشيده ماند خدا بر تو بپوشاند ، گره هر كينه‌اى را در مردم بگشاى ، و رشته هر نوع دشمنى را قطع كن ، و از آنچه كه در نظر روشن نيست كناره گير . در تصديق سخن چين شتاب مكن ، زيرا سخن چين گرچه در لباس اندرز دهنده ظاهر مىشود امّا خيانتكار است .

6 جايگاه صحيح مشورت

بخيل را در مشورت كردن دخالت نده ، كه تو را از نيكوكارى باز مىدارد ، و از تنگدستى مىترساند . ترسو را در مشورت كردن دخالت نده ، كه در انجام كارها روحيّه تو را سست مىكند . حريص را در مشورت كردن دخالت نده ، كه حرص را با ستمكارى در نظرت زينت مىدهد . همانا بخل و ترس و حرص ، غرائز گوناگونى هستند كه ريشهء آنها بدگمانى به خداى بزرگ است . بدترين وزيران تو ، كسى است كه پيش از تو وزير بدكاران بوده ، و در گناهان آنان شركت داشته ، پس مبادا چنين افرادى محرم راز تو باشند ، زيرا كه آنان ياوران گناهكاران ، و يارى دهندگان ستمكارانند . تو بايد جانشينانى بهتر از آنان داشته باشى كه قدرت فكرى امثال آنها را داشته ، امّا گناهان و كردار زشت آنها را نداشته باشند : كسانى كه ستمكارى را بر ستمى يارى نكرده ، و گناه كارى را در گناهى كمك نرسانده باشند . هزينه اين گونه از افراد بر تو سبك‌تر ، و ياريشان بهتر ، و مهربانيشان بيشتر ، و دوستى آنان با غير تو كمتر است . آنان را از خواص ، و دوستان نزديك ، و راز داران خود قرار ده ، سپس از ميان آنان افرادى را كه در حق گويى از همه صريح‌ترند ، و در آنچه را كه خدا براى دوستانش نمىپسندد تو را مدد كار نباشند ، انتخاب كن ، چه خوشايند تو باشد يا ناخوشايند .

7 اصول روابط اجتماعى رهبران

تا مىتوانى با پرهيزكاران و راستگويان بپيوند ، و آنان را چنان پرورش ده كه تو را فراوان نستايند ، و تو را براى اعمال زشتى كه انجام نداده‌اى تشويق نكنند ، كه ستايش بىاندازه ، خود پسندى مىآورد ، و انسان را به سركشى وا مىدارد . هرگز نيكو كار و بدكار در نظرت يكسان نباشند ، زيرا نيكوكاران در نيكوكارى بىرغبت ، و بدكاران در بد كارى تشويق مىگردند ، پس هر كدام از آنان را بر أساس كردارشان پاداش ده . بدان اى مالك ! هيچ وسيله‌اى براى جلب اعتماد والى به رعيّت بهتر از نيكوكارى به مردم ، و تخفيف ماليات ، و عدم اجبار مردم به كارى كه دوست ندارند ، نمىباشد ، پس در اين راه آنقدر بكوش تا به وفادارى رعيّت ، خوشبين شوى ، كه اين خوشبينى رنج طولانى مشكلات را از تو بر مىدارد ،