2 مراحل خودسازى
پسرم ! همانا تو را به ترس از خدا سفارش مىكنم كه پيوسته در فرمان او باشى ، و دلت را با ياد خدا زنده كنى ، و به ريسمان او چنگ زنى ، چه وسيلهاى مطمئنتر از رابطه تو با خداست ؟ اگر سر رشته آن را در دست گيرى .
دلت را با اندرز نيكو زنده كن ، هواى نفس را با بى اعتنايى به حرام بميران ، جان را با يقين نيرومند كن ، و با نور حكمت روشنائى بخش ، و با ياد مرگ آرام كن ، به نابودى از او اعتراف گير ، و با بررسى تحولات ناگوار دنيا به او آگاهى بخش ، و از دگرگونى روزگار ، و زشتىهاى گردش شب و روز او را بترسان ، تاريخ گذشتگان را بر او بنما ، و آنچه كه بر سر پيشينيان آمده است به يادش آور . در ديار و آثار ويران رفتگان گردش كن ، و بينديش كه آنها چه كردند ؟
از كجا كوچ كرده ، و در كجا فرود آمدند ؟
از جمع دوستان جدا شده و به ديار غربت سفر كردند ، گويا زمانى نمىگذرد كه تو هم يكى از آنانى ! پس جايگاه آينده را آباد كن ، آخرت را به دنيا مفروش ، و آنچه نمىدانى مگو ، و آنچه بر تو لازم نيست بر زبان نياور ، و در جادّهاى كه از گمراهى آن مىترسى قدم مگذار ، زيرا خوددارى به هنگام سرگردانى و گمراهى ، بهتر از سقوط در تباهىهاست .
3 اخلاق اجتماعى
به نيكىها امر كن و خود نيكوكار باش ، و با دست و زبان بديها را انكار كن ، و بكوش تا از بدكاران دور باشى ، و در راه خدا آنگونه كه شايسته است تلاش كن ، و هرگز سرزنش ملامتگران تو را از تلاش در راه خدا باز ندارد . براى حق در مشكلات و سختىها شنا كن ، شناخت خود را در دين به كمال رسان ، خود را براى استقامت برابر مشكلات عادت ده ، كه شكيبايى در راه حق عادتى پسنديده است ، در تمام كارها خود را به خدا واگذار ، كه به پناهگاه مطمئن و نيرومندى رسيدهاى ، در دعا با اخلاص پروردگارت را بخوان ، كه بخشيدن و محروم كردن به دست اوست ، و فراوان از خدا درخواست خير و نيكى داشته باش . وصيّت مرا بدرستى درياب ، و به سادگى از آن نگذر ، زيرا بهترين سخن آن است كه سودمند باشد ، بدان علمى كه سودمند نباشد ، فايدهاى نخواهد داشت ، و دانشى كه سزاوار ياد گيرى نيست سودى ندارد .
4 شتاب در تربيت فرزند
پسرم ! هنگامى كه ديدم ساليانى از من گذشت ، و توانايى رو به كاستى رفت ، به نوشتن وصيّت براى تو شتاب كردم ، و ارزشهاى اخلاقى را براى تو بر شمردم . پيش از آن كه أجل فرا رسد ،