كسانى از شما مىترسند كه نه ترس از حكومت شما دارند و نه شما بر آنها حكومتى داريد .
مىگويم : ( اين كلمات در خطبهء 72 نيز وجود داشت ، امّا بدان جهت كه اضافات مفيدى داشت در اينجا نيز آوردهايم ) .
4 علل سقوط و سير ارتجاعى امّت
با آن همه بزرگوارى و كرامت ، هم اكنون مىنگريد كه قوانين و پيمانهاى الهى شكسته شده امّا خشم نمىگيريد ، در حالى كه اگر پيمان پدرانتان نقض مىشد ناراحت مىشديد ، شما مردمى بوديد كه دستورات الهى ابتدا به دست شما مىرسيد و از شما به ديگران ابلاغ مىشد و آثار آن باز به شما بر مىگشت .
اما امروز جايگاه خود را به ستمگران واگذارديد ، و زمام امور خود را به دست بيگانگان سپرديد ، و امور الهى را به آنان تسليم كرديد ! آنهايى كه به شبهات عمل مىكنند ، و در شهوات غوطه ورند ( بنى اميه ) به خدا سوگند ! اگر دشمنان ، شما را در زير ستارگان آسمان بپراكنند ، باز خداوند شما را براى انتقام گرفتن از ستمگران گرد مىآورد .
ترجمه خطبه 107
( در برخى از روزهاى نبرد صفين در سال 37 هجرى براى تشكّر و تقويت روحيّهء سربازانش ايراد فرمود )
وصف نبرد ياران در صفّين
از جاى كنده شدن و فرار شما را از صفها ديدم ، فرومايگان گمنام ، و بيابان نشينانى از شام ، شما را پس مىراندند ، در حالى كه شما از بزرگان و سرشناسان عرب و از سران شرف مىباشيد ، برازندگى چشمگيرى داريد و قلّههاى سر فراز و بلند قامتيد ، سر انجام سوزش سينهام با مقاومت و حملات دلاورانهء شما ، تسكين يافت ، كه ديدم شاميان را هزيمت داديد وصفهاى آنان را در هم شكستيد ، و آنان را از لشكرگاه خود رانديد ، آنگونه كه آنها شما را كنار زدند . مىديدم با نيزهها آنان را كوفتيد و با تيرها ، آنها را هدف قرار داديد ، كه فراريان و كشتگان دشمن روى هم ريختند ، و بر دوش هم سوار مىشدند ، چونان شتران تشنهاى كه از آبشخورشان برانند و به هر سو گريزان باشند .
ترجمه خطبه 108
( يكى از سخنرانىهاى امام در شهر كوفه كه حوادث سخت آينده را بيان فرمود )
1 خدا شناسى
ستايش خدايى را سزاست كه با آفرينش مخلوقات ، بر انسانها تجلّى كرد ، و با برهان و دليل خود را بر قلبهايشان آشكار كرد . مخلوقات را بدون نياز به فكر و انديشه آفريد ، كه فكر و انديشه مخصوص كسانى است كه دلى درون سينه داشته باشند و او چنين نيست ،