ازيدكم لكيما تحمدوني
فما لكم و ما لي من خلاق
فبؤسا ( 1 ) للوليد و ما اتاه
الى يوم التّغابن و التّلاق ( 2 )
و حسّان بن ثابت گفت در حادثهء او با امير المؤمنين در عهد رسول ، و نزول اين آيت در باب او [ و ] ( 3 ) معنى آيت :
ليس من كان مؤمنا عرف اللَّه
كمن كان فاسقا خوّانا
سوف يجزى الوليد خزيا و نارا
و علىّ لا شك ( 4 ) يجزى الجنانا
فعلىّ يجزى هناك جنانا
و وليد هناك يجزى ( 5 ) هوانا
و اين وليد عقبه در اوّل عهد امير المؤمنين على ، چون مهاجر و انصار بر او بيعت كردند ، او بيعت نكرد و مروان بن الحكم و سعيد بن العاص . امير المؤمنين كس فرستاد و ايشان را بخواند و گفت : چرا توقّف مىكنى از ( 6 ) بيعت من ، و خاصّ و عامّ و مهاجر و انصار بيعت كردند مرا ، و اين بيعتى باشد لازم در گردن حاضر و غايب ؟
وليد عقبه گفت : براى آن كه تو ما را ( 7 ) به كينه آوردهاى ، امّا كينهء من با تو از آن است كه پدر مرا به روز بدر بكشتى ، و پدر سعيد عاص را همچنين .
و امّا مروان حكم ، چون عثمان او را با مدينه آورد ، او را عتاب و ملامت كردى .
ما تو را به چند شرط بيعت كنيم : يكى آن كه ، ما را بر ديگران مزيّتى باشد در آنچه ما خواهيم . ديگر آن كه چون از تو ترسيم به شام رويم بنزديك ( 8 ) معاويه . سهام ( 9 ) آن كه ، كشندگان عثمان را بكشى .
امير المؤمنين - عليه السّلام - جواب داد ، گفت : امّا آنچه گفتى تو ما را به كينه آوردى : من نياوردم و ( 10 ) خداى و رسول و دين حق و شرع و اسلام شما را به كينه آورد .
و امّا آنچه گفتى ما را ( 11 ) مزيّتى ( 12 ) باشد ، هرگز نباشد شما را مزيّتى ( 13 ) جز آنچه شرع راه
هامش
( 1 ) . اساس : فيوما ، به قياس با نسخهء آط ، تصحيح شد .
( 2 ) . اساس : و التّلاقى / و التّلاق .
( 3 ) . اساس : ندارد ، از آط ، افزوده شد .
( 4 ) . اساس : لانك ، كه چون معنى محصّلى نداشت با توجّه به ضبط نسخه بدلها تصحيح شد .
( 5 ) . آط ، آب ، لب ، مش ، كا : و وليد تجزى هناك .
( 6 ) . همهء نسخه بدلها : در .
( 7 ) . همهء نسخه بدلها : مرا .
( 8 ) . آط ، آب ، لب ، مش : بر .
( 9 ) . آب ، مش ، كا : سيم .
( 10 ) . همهء نسخه بدلها : ندارد .
( 11 ) . همهء نسخه بدلها : مرا .
( 13 - 12 ) . همهء نسخه بدلها بجز كا : مزيدى .