دست يافته ، جهانگرد ايتاليايى گمنامى است به نام لودويكو فارتيما وى از اهالى شهر بولونى ايتاليا بود كه در سال 1503 ميلادى از شهر ونيز با كشتى عازم اسكندريه شد و سپس خود را به شام و شهر دمشق رسانيد و در آنجا پس از برقرارى دوستى با يكى از افسران مماليك عزم سفر به سرزمينهاى مقدس در مكه و مدينه را نمود و آنگاه در حالى كه لباس سربازان مماليك را بر تن داشت ، در روز هشتم فوريه به همراه دوست خود با كاروان حجاجِ شام ، رهسپار شد .
بررسى سفرنامهء فارتيما نشان مىدهد كه او مردى كينهتوز و دشمن اسلام و مسلمانان بوده و در نوشتهء خود ، علاوه بر بى ادبى به پيامبر و مسلمانان ، مطالبى بر خلاف واقعيت ، كه نشانگر بىفرهنگى و انحطاط اخلاقى اوست ، آورده . او در سفرنامهء خود ادعا مىكند كه در اين سفر ، با بسيارى از زنان مسلمان روابط نامشروع داشته است . و مىگويد در اين سفر كاروان آنان به كوهى در نزديكى مدينه رسيد كه در اطراف آن قومى از يهود كه تعداد آنها پنج هزار نفر بود ، سكونت داشتند . آنان داراى پوستى سبزه متمايل به سياهى و قدى كوتاه كه از 5 يا 6 وجب تجاوز نمىكرد و صدايى نازك و زير همچون صداى زنان بودند ، اين طايفه از گوشت بز زندگى خود را مىگذراندند و هرگاه به مسلمانى دست مىيافتند ، او را زنده پوست كنده و مىخوردند !
او هنگامى كه به شهر مدينه ، كه آن را « مدينة النّبى » مىنامد ، رسيد سه روز در آن اقامت نمود و ادعا مىكند كه در اين مدت توانست به داخل حرم ، كه آن را « معبد » مىنامد ، وارد شود و در توصيف كوتاهى كه از « مسجد » آورده ، مىگويد : سقفش گنبدى شكل است كه از دو دروازهء بزرگ وارد آن مىشوند . سقف مسجد را حدود 400 ستون از آجر سفيد ! برپا
موسوعة العتبات المقدسة ( مدينة / مكة ) ( مكه و مدينه از ديدگاه جهانگردان اروپايى ) ( فارسى ) — صفحة 100
مساهمون: جعفر الخياط
ص١٠٠