« زوجه اگر فرزندى از زوج نداشته باشد ، چيزى از « عين » و « قيمت » زمين ، خانه ، سلاح و مركب ارث نمىبرد ، ولى از « قيمت » ساقهى درخت نخل ، ابواب خانهها ، ساختمان خراب شده ، نى ، چوب ، آجر ، بناء ساختمان ، درخت و نخل ، ارث مىبرد . »
اشكال بر فتواى مرحوم شيخ حر عاملى ( رحمه الله )
اشكالى كه به عنوان انتخابى باب ششمبرمرحوم صاحب وسائل ( رحمه الله ) وارد مىكنند اين است كه :
در هيچ كدام از « هفده » روايتى كه ايشان نقل كردهاند ، تفصيلى بين زوجهيذات ولد و غير ذات ولد وجود ندارد ، حال اين اشكال بوجود مىآيد كه ، پس چگونه و بر چه اساسى ايشان اين تفصيل را در عنوان اين باب آوردهاند ! ؟
البته ، در باب هفتم ، فقط مقطوعهى ابن اذينه آمده است كه پيرامون تفصيل بين ذات ولد و غير ذات ولد ، سخن به ميان آورده است وربطى به باب ششم ندارد .
مرحوم شيخ حُرِّ عاملى ( رحمه الله ) در عنوان باب ، موضوع ارث دختر را از ارث زوجه جدا نموده و مىفرمايد :
« وَ أَنَّ الْبَنَاتِ يَرِثْنَ مِنْ كُلِّ شَىْءٍ »
دختران از همه چيز ارث مىبرند
بعد از تبيين امور مقدماتى يادشده ، لازم است ، براى بررسى روايات در نزاع اول ، ابتداء در فضاى روايات قرار گرفته ، تا پس از آن ، به نتيجهگيرى كلى از آنها مبادرت ورزيم ؛ از اين رو ، پيرامون يك به يك روايات باب ششم ، به تحقيق خواهيم پرداخت .
روايت اولِ باب ششم
« مُحَمَّدُ بْنُ يَعْقُوبَ عَنْ عِدَّةٍ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ سَهْلِ بْنِ زِيَادٍ وَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يَحْيَى عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ وَ عَنْ حُمَيْدِ بْنِ زِيَادٍ عَنِ ابْنِ سَمَاعَةَ جَمِيعاً عَنِ ابْنِ مَحْبُوبٍ عَنْ عَلِىِّ بْنِ رِئَابٍ عَنْ زُرَارَةَعَنْ أَبِى جَعْفَرٍ ( ع ) أَنَّ الْمَرْأَةَ لَا تَرِثُ مِمَّا تَرَكَ زَوْجُهَا مِنَ الْقُرَى وَ الدُّورِ وَ
ارث زوجه از زمين (فارسى) — صفحة 106
مساهمون: الشيخ فاضل اللنكراني
ص١٠٦