و هر يك از اين ارتباطات بر دو قسم عمده تقسيم مىگردد : 1 - ارتباط انسان با خويشتن آن چنان كه هست .
2 - ارتباط انسان با خويشتن آن چنان كه بايد و شايد .
3 - ارتباط انسان با خدا آن چنان كه هست .
4 - ارتباط انسان با خدا آن چنان كه بايد و شايد .
5 - ارتباط انسان با هستى آن چنان كه هست .
6 - ارتباط انسان با هستى آن چنان كه بايد و شايد .
7 - ارتباط انسان با همنوع خود آن چنان كه هست .
8 - ارتباط انسان با همنوع خود آن چنان كه بايد و شايد .
آن قسمت از احكام اسلامى كه بر مبناى نيازهاى ثابت وضع شده است ، احكام اوليه ناميده مىشود .
ثابتترين اصل بعد از اصل صيانت ذات كه در « ارتباط انسان با خويشتن » ( انسان با نظر به ماهيت آن ) مطرح است دو بعدى بودن انسان است - « بعد مادى و بعد معنوى او » لذا حكم يا احكامى كه بر مبناى دو بعد مزبور مقرر مىگردد ، حكم يا احكام اولى بوده ، قابل تغيير نمىباشد . خداوند سبحان در آيات قرآنى كه به پيامبر اكرم صلَّى اللَّه عليه و آله و سلم وحى فرموده است ، لزوم مراعات دو بعد را بطور مكرر بيان فرموده است ، از آن جمله : * ( وَابْتَغِ فِيما آتاكَ الله الدَّارَ الآخِرَةَ وَلا تَنْسَ نَصِيبَكَ مِنَ الدُّنْيا ) * [ القصص 77 ] در آن نعمتها و وسايلى كه خداوند به تو داده است سراى آخرت را طلب كن و نصيب و سهم خود را از دنيا فراموش مكن . * ( فَإِذا قُضِيَتِ الصَّلاةُ فَانْتَشِرُوا فِي الأَرْضِ وَابْتَغُوا مِنْ فَضْلِ الله وَاذْكُرُوا الله كَثِيراً لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ ) * [ الجمعه آيهء 10 ] ( و هنگامى كه نماز ادا شد ، در روى زمين به حركت در آييد و منتشر شويد و فضل خداوندى [ وسايل معيشت ] را جستجو و طلب كنيد و خدا را فراوان ذكر نماييد باشد كه رستگار شويد . ) در اين دو آيهء